الشيخ أبو الفتوح الرازي
47
روض الجنان وروح الجنان في تفسير القرآن ( فارسي )
او مرا خواست ، منافق مرا نخواست ، نخواستمش ، وَلكِنْ كَرِه اللَّه انْبِعاثَهُمْ فَثَبَّطَهُمْ ( 1 ) . . . ، چون مالش مرا نشايست ، گفتمش : [ قُلْ أَنْفِقُوا طَوْعاً أَوْ كَرْهاً لَنْ يُتَقَبَّلَ مِنْكُمْ ( 2 ) . . . ] ( 3 ) ، مؤمن چون مرا اختيار كرد ، منش اختيار كردم . هُوَ اجْتَباكُمْ ( 4 ) . . . ، و مال براى چون من دارد ( 5 ) من بستدم از او ، * ( وَيَأْخُذُ الصَّدَقاتِ ) * » . . . ، نه هر درختى بستان را شايد ، نه هر نباتى ريحان باشد ، و نه هر تنى و مالى درگاه ما را شايد . اشارة اخرى : عزيز مصر يوسف را بخريد و خواصّ اهلش را به خدمت او مشغول كرد و اهلش را گفت : أَكْرِمِي مَثْواه ( 7 ) . . . ، همچنين حق تعالى چون تو را بخريد ملائكهء ملكوت را به خدمت تو مشغول كرد تا بهرى حافظان تواند ، و بهرى دبيران تواند . و بهرى خازنان تواند ، و بهرى پايمردان و و كيل دران ( 8 ) و عذر خواهان تواند ، . . . وَيَسْتَغْفِرُونَ لِلَّذِينَ آمَنُوا ( 9 ) . اشارة اخرى : زليخا يوسف را بخريد و به خانه برد و همه دل به دو داد و او را به منزل كرامت و لطافت فرود آورد و آنگه محبوسش كرد ، آنگه مملكت به دو ( 10 ) افتاد بعد الحبس حق تعالى همچنين تو را بخريد ، به انواع اكرام و اعزاز بنواخت ، وَلَقَدْ كَرَّمْنا بَنِي آدَمَ ( 11 ) . . . ، در دنيات بازداشت كه . الدّنيا سجن المؤمن . آنگه در زندان با توبه راز ( 12 ) درآمد ، از سر ناز با تو راز كرد كه : من دعاني اجبته ، و من سألني اعطيته ، و من اطاعني ( 13 ) شكرته ، و من عصاني سترته ، و من قصدني ابقيته ( 14 ) ، و من عرفني حيرته ، و من احبّنى ابتليته ، و من احببته قتلته ، و من قتلته فعلى
--> ( 1 ) . سورهء توبه ( 9 ) آيهء 45 . ( 2 ) . سورهء توبه ( 9 ) آيهء 53 . ( 3 ) . اساس : ندارد ، به قياس نسخهء آو ، از قرآن مجيد افزوده شد . ( 4 ) . سورهء حج ( 22 ) آيهء 78 . ( 5 ) . همهء نسخه بدلها : چون براى من داد . ( 6 ) . سورهء توبه ( 9 ) آيهء 104 . ( 7 ) . سورهء يوسف ( 12 ) آيهء 21 . ( 8 ) . مل : وكيلداران . ( 9 ) . سورهء مؤمن ( 40 ) آيهء 7 . ( 10 ) . مج : با او . ( 11 ) . سورهء بنى اسرائيل ( 17 ) آيهء 70 . ( 12 ) . اساس : برانوا ، به قياس با نسخهء آو ، تصحيح شد . ( 13 ) . آج ، لب : اعطانى . ( 14 ) . مل : ابغته .