الباسا و اللَّبوس ما يلبس من الثّياب و اللَّبيس ، الثّوب الَّذي قد لبس ( 1 ) و استعمل . اگر گويند : نه اين ( 2 ) آيت دليل آن مىكند كه خداى تعالى تلبيس ادلَّه كند و چيزى به صورت چيزى دگر نمايد ؟ جواب گوييم : بر اين تفسير كه ما داديم اين سؤال لازم نيايد . دگر آن كه : حق تعالى نگفت من چنين كردم يا كنم يا روا دارم كه كنم ، بلكه گفت : اگر كنم چنين باشد . و اين تقدير باشد و تقدير محال روا بود چو مستمر ( 3 ) علم باشد گفت ( 4 ) كنم و نكرد . چون نكرد ، تلبيس نكرده باشد و اين را نظير بسيار است ، منها قوله : لَوْ أَرادَ اللَّه أَنْ يَتَّخِذَ وَلَداً لَاصْطَفى مِمَّا يَخْلُقُ ما يَشاءُ ( 5 ) ، اگر خداى خواستى تا فرزندى گيرد ، برگزيدى از خلقان خود آن را كه خواستى ، و اين نكرد خداى تعالى و محال است بر او ، و كذلك قوله : لَوْ كانَ فِيهِما آلِهَةٌ إِلَّا اللَّه لَفَسَدَتا ( 6 ) و قوله : قُلْ إِنْ كانَ لِلرَّحْمنِ وَلَدٌ فَأَنَا أَوَّلُ الْعابِدِينَ ( 7 ) و مانند اين از آيات ، وَلَقَدِ اسْتُهْزِئَ بِرُسُلٍ مِنْ قَبْلِكَ ( 8 ) . آنگه بر سبيل تسليهء ( 9 ) رسول - عليه السّلام - و دلخوشى او اين آيت فرستاد و گفت : يا محمّد اگر اين كافران بر تو فسوس مىدارند و سخريّه مىكنند ، پيش از تو بر رسولان ديگر هم فسوس داشته‌اند ( 10 ) لكن به خود ( 11 ) زيان كرده‌اند هم اينان و هم ايشان و جزا و و بال آنچه كردند از استهزاء به ايشان بازگشت و الحيق ، اشتمال المكروه على الانسان بفعله ، و حيق آن باشد كه [ 59 - ر ] آدمى را و بال فعل بد بر او مشتمل شود ، قال اللَّه تعالى : وَلا يَحِيقُ الْمَكْرُ السَّيِّئُ إِلَّا بِأَهْلِه ( 12 ) ، أى لا يحيط و لا يلحق ، به ايشان رسيد آنچه سزا و جزاى ايشان بود و عقوبت كردار بد ايشان بود در دنيا ، چون عذاب قوم نوح و قوم لوط ( 13 ) و عاد و ثمود با آن كه ايشان را نهاده است از عذاب آخرت .

--> ( 1 ) . اساس ، بم ، و آن : يلبس ، با توجه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد . ( 2 ) . آج : گويند از اين ، لب : گويند زين . ( 3 ) . چاپ شعرانى ( 4 / 391 ) ، آيهء 4 . ( 4 ) . مج ، مت ، وز ، لت ، مر اگر . ( 5 ) . سورهء زمر ( 39 ) ، آيهء 4 . ( 6 ) . سورهء انبياء ( 21 ) آيهء 22 . ( 7 ) . سورهء زخرف ( 43 ) ، آيهء 81 . ( 8 ) . سورهء انبياء ( 21 ) ، آيهء 41 . ( 9 ) . لت : تسلية . ( 10 ) . آج ، لب ، آن : داشتند . ( 11 ) . آج ، لب : با خود . ( 12 ) . سورهء فاطر ( 35 ) آيهء 43 . ( 13 ) . آج ، لب : نوح و لوط .