طاعت خداى و رسول كه مستحقّ اين شوند . و « فضل » اگر چه زيادت بود ، در نعمت استعمال كنند [ 324 - پ ] . و وجهى دگر آن كه : ثواب اگر چه واجب است ، سبب او كه تكليف است تفضّل است ، و كذالك القول فى اللَّطف . * ( وَكَفى بِاللَّه عَلِيماً ) * - و كفايت مقدارى بود كه مقاوم ( 1 ) حاجت بود ، و خداى تعالى بس است دانا ، يعنى به احوال آنان كه اين كنند يا نكنند و اين پايه يابند يا نيابند ، و نصب او بر تميز ( 2 ) است ( 3 ) . يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا خُذُوا حِذْرَكُمْ فَانْفِرُوا ثُباتٍ أَوِ انْفِرُوا جَمِيعاً ‹ 71 › وَإِنَّ مِنْكُمْ لَمَنْ لَيُبَطِّئَنَّ فَإِنْ أَصابَتْكُمْ مُصِيبَةٌ قالَ قَدْ أَنْعَمَ اللَّه عَلَيَّ إِذْ لَمْ أَكُنْ مَعَهُمْ شَهِيداً ‹ 72 › وَلَئِنْ أَصابَكُمْ فَضْلٌ مِنَ اللَّه لَيَقُولَنَّ كَأَنْ لَمْ تَكُنْ بَيْنَكُمْ وَبَيْنَه مَوَدَّةٌ يا لَيْتَنِي كُنْتُ مَعَهُمْ فَأَفُوزَ فَوْزاً عَظِيماً ‹ 73 › فَلْيُقاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّه الَّذِينَ يَشْرُونَ الْحَياةَ الدُّنْيا بِالآخِرَةِ وَمَنْ يُقاتِلْ فِي سَبِيلِ اللَّه فَيُقْتَلْ أَوْ يَغْلِبْ فَسَوْفَ نُؤْتِيه أَجْراً عَظِيماً ‹ 74 › وَما لَكُمْ لا تُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّه وَالْمُسْتَضْعَفِينَ مِنَ الرِّجالِ وَالنِّساءِ وَالْوِلْدانِ الَّذِينَ يَقُولُونَ رَبَّنا أَخْرِجْنا مِنْ هذِه الْقَرْيَةِ الظَّالِمِ أَهْلُها وَاجْعَلْ لَنا مِنْ لَدُنْكَ وَلِيًّا وَاجْعَلْ لَنا مِنْ لَدُنْكَ نَصِيراً ‹ 75 › الَّذِينَ آمَنُوا يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ اللَّه وَالَّذِينَ كَفَرُوا يُقاتِلُونَ فِي سَبِيلِ الطَّاغُوتِ فَقاتِلُوا أَوْلِياءَ الشَّيْطانِ إِنَّ كَيْدَ الشَّيْطانِ كانَ ضَعِيفاً ‹ 76 › أَ لَمْ تَرَ إِلَى الَّذِينَ قِيلَ لَهُمْ كُفُّوا أَيْدِيَكُمْ وَأَقِيمُوا الصَّلاةَ وَآتُوا الزَّكاةَ فَلَمَّا كُتِبَ عَلَيْهِمُ الْقِتالُ إِذا فَرِيقٌ مِنْهُمْ يَخْشَوْنَ النَّاسَ كَخَشْيَةِ اللَّه أَوْ أَشَدَّ خَشْيَةً وَقالُوا رَبَّنا لِمَ كَتَبْتَ عَلَيْنَا الْقِتالَ لَوْ لا أَخَّرْتَنا إِلى أَجَلٍ قَرِيبٍ قُلْ مَتاعُ الدُّنْيا قَلِيلٌ وَالآخِرَةُ خَيْرٌ لِمَنِ اتَّقى وَلا تُظْلَمُونَ فَتِيلًا ‹ 77 › أَيْنَما تَكُونُوا يُدْرِكْكُمُ الْمَوْتُ وَلَوْ كُنْتُمْ فِي بُرُوجٍ مُشَيَّدَةٍ وَإِنْ تُصِبْهُمْ حَسَنَةٌ يَقُولُوا هذِه مِنْ عِنْدِ اللَّه وَإِنْ تُصِبْهُمْ سَيِّئَةٌ يَقُولُوا هذِه مِنْ عِنْدِكَ قُلْ كُلٌّ مِنْ عِنْدِ اللَّه فَما لِهؤُلاءِ الْقَوْمِ لا يَكادُونَ يَفْقَهُونَ حَدِيثاً ‹ 78 › ما أَصابَكَ مِنْ حَسَنَةٍ فَمِنَ اللَّه وَما أَصابَكَ مِنْ سَيِّئَةٍ فَمِنْ نَفْسِكَ وَأَرْسَلْناكَ لِلنَّاسِ رَسُولًا وَكَفى بِاللَّه شَهِيداً ‹ 79 › اى آنان كه گرويده‌ايد بگيريد ( 4 ) سلاحتان برويد ( 5 ) گروه گروه ، يا به روى ( 6 ) جمله . از شما كس هست كه درنگ مىكند اگر برسد شما را نكبتى ، گويد : نعمت كرد خداى بر من چون نبودم به ايشان حاضر . و اگر برسد شما را نعمتى از خداى گويد : پندارى نبوده است ميان شما و او دوستى ، كاشك بودمى با ايشان تا بهره يافتمى بهره‌اى بزرگ . بگو تا كارزار كنند در راه خدا آنان كه بفروختند ( 7 ) زندگانى نزديكتر ( 8 ) به سراى باز پسين . و هر كه كارزار كند در راه خداى بكشند او را ( 9 ) يا غلبه كند بدهيم او را مزدى بزرگ .

--> ( 1 ) . اين كلمه در اساس به صورت « مقادم » هم خوانده مىشود . ( 2 ) . وز ، تب : تمييز . ( 3 ) . وز قوله عزّ و جل ، تب ، مر قوله تعالى . ( 4 ) . آج ، لب : فرا گيريد . ( 5 ) . اساس ، وز : برو ، با توجّه به تب تصحيح شد . ( 6 ) . وز : بر روى ، تب : برويد . ( 7 ) . آج ، لب : مىفروشند . ( 8 ) . آج ، لب را . ( 9 ) . آج ، لب : پس كشته شود .