حاطب بن ابى بلتعه بر پاى خاست و چون درخت بيد مىلرزيد و گفت : يا ( 1 ) رسول اللَّه ! اين نامه من نوشتم ( 2 ) ، و به آن خداى كه تو را به حق به خلقان فرستاد كه نه از سر نفاقى ( 3 ) كردم ، و مرا از پس اسلام نفاق نيست ، و از پس يقين شكّ نيست ، و لكن مرا در مكّه قبيله اى و قرابتى هست ( 4 ) ، انديشه كردم كه اگر دست ايشان را باشد بر ما ، اين نامه و سيلتى بود مرا به ايشان ، براى اين كردم . يكى از جمله صحابه ( 5 ) گفت : يا ( 6 ) رسول اللَّه ! دستور باش ( 7 ) تا گردنش بزنم كه منافق است ؟ رسول - عليه السلام - گفت : نبايد ، كه او از اهل بدر است ، و لعل الله اطلع اطلاعة فغفر لهم ، و همانا ( 8 ) خداى تعالى اطَّلاعى كرده باشد ، و ايشان را بيامرزيده ( 9 ) ، و لكن [ اخرجوه من المسجد ] ( 10 ) ، [ 415 - پ ] و لكن از مسجدش بيرون كنيد ( 11 ) . مردم دست به پشتها مىنهادند ( 12 ) و او را مىانداختند ، و او با پس مىنگريد تا مگر رسول - عليه السلام - رحمت كند ، او را باز خواند . چون به در مسجد رسيد ، رسول - عليه السلام - گفت : باز آريدش ( 13 ) ، او را باز آوردند ، گفت : يا حاطب ! تو را عفو كردم ، توبه كن كه دگر ( 14 ) مانند اين نكنى ، خداى تعالى به نهى ايشان اين آيت فرستاد : * ( لا يَتَّخِذِ الْمُؤْمِنُونَ الْكافِرِينَ [ أَوْلِياءَ ] ) * ( 15 ) - الاية . ابو صالح روايت كرد از عبد اللَّه عبّاس كه : آيت ( 16 ) در منافقان آمد - عبد اللَّه ابىّ

--> ( 1 ) . مج ، وز ، آج ، لب ، فق : اى . ( 2 ) . دب ، مب : نوشته‌ام . ( 3 ) . لب : نفاق . ( 4 ) . همه نسخه بدلها بجز وز و دب : نيست . ( 5 ) . اساس : اصحاب ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها تصحيح شد . ( 6 ) . دب : ندارد ، ديگر نسخه بدلها : اى . ( 7 ) . آج ، لب ، فق ، مب ، مر : دستور باشد . ( 8 ) . مر تا . ( 9 ) . مج ، وز : آمرزيده . ( 10 ) . اساس كه در اين مورد نو نويس است : ندارد ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها افزوده شد . ( 11 ) . مج ، وز ، دب ، آج ، لب ، فق : از مسجدش به در كنيد ، مر : از مسجد به درش كنيد . ( 12 ) . اساس كه نو نويس است و مب ، مر : دست به دستها مىنهادند ، با توجّه به مج ، وز تصحيح شد ، دب ، لب : دست به پشت او مىنهادند ، آج : دست به پشت اوها مىنهادند ، چاپ شعرانى ( 3 / 3 ) : دست به پشت اوها مىزدند . ( 13 ) . مج ، وز : باز آرش ، مب ، مر : باز آريد . ( 14 ) . مج ، وز ، آج ، لب ، فق : توبه كن و دگر ، مب ، مر : توبه كن كه ديگر . ( 15 ) . اساس : ندارد ، با توجّه به مج و ديگر نسخه بدلها ، از قرآن مجيد افزوده شد . ( 16 ) . آج ، لب ، فق ، مب ، مر اين .