السيد الطباطبائي
مقدمة 9
اصول فلسفه و روش رئاليسم ( فارسي )
ماوراء الطبيعه چشم بپوشد و نفيا و اثباتا از اظهار نظر خوددارى نمايد از نظر اين گروه دست عقل كوتاه است و خرماى معرفت بر نخيل اين گروه را در اصطلاح لا ادريون و احيانا شكاكان مىخوانند . گروهى ديگر اين راه را رفتنى و اين در را گشودنى مىدانند و براى انسان قدرت و توانائى سير در ملكوت اعلى قائلند ولى پاى استدلال را در اين راه چوبين و غير مطمئن و سلوك عقلى و فكرى را غير محتاطانه تلقى مىنمايند اينان فقط دل را مركب خداى و يگانه رهنورد باديه پيما مىشمارند و تنها سلوك مطمئن را سلوك قلبى مىدانند نه سلوك عقلى عرفا از اين نظر دفاع مىكنند . گروهى ديگر مىگويند اين التراب و رب الارباب بشر اين موجود خاكى و زمينى كجا و سير و سلوك عقلى يا قلبى در وادى سهمگين ماوراء حس كجا مسائل الهى همه آسمانى است و خبر آسمان را منحصرا از خود آسمان بايد شنيد . ما در باره خدا و صفات ثبوتيه و سلبيه خدا و اينكه چه صفتى را مىتوان به او نسبت داد و چه صفتى را نتوان به او نسبت داد چيزى نميدانيم و نمىتوانيم بدانيم ما واقعا نمىتوانيم با عقل خود بفهميم كه چطور مىشود يك موجودى خدا باشد يعنى چيزى او را بوجود نياورده باشد و همچنين نمىتوانيم با عقل خود بفهميم كه خدا يكى است يا بيش از يكى بسيط است يا مركب جسم است يا جسم نيست به نحوى از انحاء عضو و جارحه دارد يا ندارد بر چيزى قرار گرفته است يا نه خواب و بيدارى دارد يا نه حركت و انتقال دارد يا نه همه اينها و امثال اينها مجهولاتى است براى بشر و جز از راه خبر آسمانى نبايد عقيده اى در اين گونه مسائل اتخاذ كرد در باره همه اينها بدون چون و چرا و بدون حق نظر يعنى بدون دخالت دادن منطق و استدلال بايد تسليم نظر وحى شد . اين گروه معتقدند نظر اسلام و مبناى اسلام در اين گونه مسائل بر