سيد علي اكبر قرشي

67

قاموس قرآن ( فارسي )

سعادت به عادت در زندگى اخروى معنائى نخواهد داشت در بارهء اهل بهشت آمده : * ( خالِدِينَ فِيها لا يَبْغُونَ عَنْها حِوَلًا ) * كهف : 108 . يعنى اهل بهشت در آن پيوسته‌اند و طالب تحوّل نيستند . اين قهرا براى آنست كه نعمتهاى بهشتى براى آنها پيوسته تازه و لذّت آور است و سير و خسته نميشوند . قوم : جماعت مردان . در صحاح گفته : قوم بمعنى مردان است و شامل زنان نيست از لفظ خود مفرد ندارد زهير در شعر خود گويد : و ما ادرى و سوف اخال ادرى أقوم آل حصن ام نساء نميدانم بگمانم به زودى خواهم دانست كه : آل حصن مردانند يا زنان . و خداوند فرموده : * ( لا يَسْخَرْ قَوْمٌ مِنْ قَوْمٍ ) * . . . * ( وَلا نِساءٌ مِنْ نِساءٍ ) * حجرات : 11 . گاهى زنان نيز داخل قوماند بتبعيّت زيرا قوم هر پيامبر شامل مردان و زنان است ، همچنين است قول راغب در مفردات . در اقرب الموارد گويد : جماعت مردان را قوم گفته‌اند كه آنها قائم و متصدى به كارهاى مهمّاند ، اين لفظ مذكَّر و مؤنّث آيد گويند : « قام القوم و قامت القوم » در مجمع ذيل آيهء فوق فرموده : خليل گفته : قوم بمردان اطلاق مىشود نه بزنان چون بعضى با بعضى بكارها قيام ميكنند . ناگفته نماند : در آيهء فوق زنان بقرينهء مقابله داخل در قوم نيستند ولى در آيات ديگر قطعا زنان داخل در قوماند مثل * ( قَدْ بَيَّنَّا الآياتِ لِقَوْمٍ يُوقِنُونَ ) * بقره : 118 . * ( مِثْلُ ما أَصابَ قَوْمَ نُوحٍ أَوْ قَوْمَ هُودٍ أَوْ قَوْمَ صالِحٍ وَما قَوْمُ لُوطٍ مِنْكُمْ بِبَعِيدٍ ) * هود : 89 . نميشود مراد از قوم در اين آيات فقط مردان باشند لذا بايد براى اخراج زنان قرينهء داشته باشيم . بدين جهت راغب گفته : در تمام قرآن از قوم مردان و زنان اراده شده‌اند و حقيقت آن براى مردان است ولى قاموس معناى اولى آن را « الجماعة من الرّجال و النّساء معا » گفته است .