سيد علي اكبر قرشي

32

قاموس قرآن ( فارسي )

است كه مراد صفات و آثار موجود در نطفه باشد و فرزند آنها را به ارث خواهد برد ولى اثبات آن خيلى مشكل است . و امّا آيات * ( خَلَقْناكُمْ مِنْ تُرابٍ ثُمَّ مِنْ نُطْفَةٍ ثُمَّ مِنْ عَلَقَةٍ ) * كه گذشت * ( ثُمَّ خَلَقْنَا النُّطْفَةَ عَلَقَةً فَخَلَقْنَا الْعَلَقَةَ مُضْغَةً . . . ) * مؤمنون : 14 . * ( ثُمَّ كانَ عَلَقَةً فَخَلَقَ فَسَوَّى ) * قيامة : 38 . علقه را در اين آيات خون منعقد گفته‌اند كه اگر انسان بنطفه در آنحال نگاه كند آن را به صورت خون بسته خواهد ديد ، ولى جوهرى در صحاح علقه را نيز زالو معنى كرده و گويد : « العلقة دودة فى الماء تمّص الدم و الجمع علق » و نيز آن را قطعه‌اى از خون غليظ گفته است . در اين صورت ممكن است علقه را نيز اسپرماتوزوئيد معنى كرد . مُعَلَّقه * ( وَلَنْ تَسْتَطِيعُوا أَنْ تَعْدِلُوا بَيْنَ النِّساءِ وَلَوْ حَرَصْتُمْ فَلا تَمِيلُوا كُلَّ الْمَيْلِ فَتَذَرُوها كَالْمُعَلَّقَةِ ) * نساء : 129 . معلقه بمعنى آويزان است بنا بروايت امام صادق عليه السّلام مراد عدم استطاعت در محبت و علاقهء قلبى است يعنى : هرگز نميتوانيد از لحاظ محبت ميان زنان به عدالت رفتار كنيد و همه را يكسان دوست بداريد هر چند كه بدين كار حريص باشيد . پس از زنيكه دوست نداريد بطور كلى منحرف نشويد كه او را آويزان و بلاتكليف بگذاريد كه نه مثل زن شوهردار باشد تا از شوهر استفاده كند و نه مثل زن بىشوهر كه بتواند همسر اختيار نمايد . علم : دانستن . دانش . * ( قَدْ عَلِمَ كُلُّ أُناسٍ مَشْرَبَهُمْ ) * بقره : 60 . هر گروه محل آبخوردن خود را دانستند * ( قالُوا سُبْحانَكَ لا عِلْمَ لَنا إِلَّا ما عَلَّمْتَنا ) * بقره : 32 . علم گاهى بمعنى اظهار و روشن كردن آيد مثل * ( ثُمَّ بَعَثْناهُمْ لِنَعْلَمَ أَيُّ الْحِزْبَيْنِ أَحْصى لِما لَبِثُوا أَمَداً ) * كهف : 12 . پيداست كه خدا پيش از بر انگيختن اصحاب كهف ميدانست كدام گروه از آنها مدّت توقّف خود را بهتر ميدانند و بعثت آنها براى اظهار و روشن كردن آن بود .