سيد علي اكبر قرشي

119

قاموس قرآن ( فارسي )

در قلوبشان بود كنده‌ايم ، آيه روشن مىكند كه قلوب اهل بهشت از عواطف منفى پاك خواهد بود . اللهم اجعلنا منهم به حق محمد و آله صلواتك عليهم اجمعين . غلام : جوانيكه تازه سبيلش روئيده . در مفردات و قاموس و اقرب گفته : « الغلام : الطَّارد الشارب » يعنى موى پشت لب بالايش روئيده در مجمع آن را جوان فرموده است در قاموس و اقرب معنى آن را پير نيز گفته‌اند كه در اين صورت از اضداد است و نيز با « او » ترديد گفته‌اند : غلام از حين ولادت است تا جوانى . ناگفته نماند : نگارنده معنى اول را كه « جوان » باشد بهتر ميدانم بقرينهء اينكه غلم و اغتلام چنان كه اهل لغت گفته‌اند بمعنى هيجان شهوت نكاح است در مجمع فرموده : غلمة و اغتلام شدت طلب نكاح است و جوان را از آن غلام گفته‌اند كه او در حال طلب نكاح است . در اين صورت در آياتيكه « غلام » بر بچه اطلاق شده باعتبار ما يؤل اليه است مثل * ( قالَ رَبِّ أَنَّى يَكُونُ لِي غُلامٌ وَقَدْ بَلَغَنِيَ الْكِبَرُ . . . ) * آل عمران : 40 . گفت پروردگارا از كجا مرا پسرى خواهيد بود حال آنكه پير شده‌ام . آيا دربارهء حضرت زكريّا است كه از خدا فرزندى خواست و ملائكه به او بشارت يحيى را دادند و چون يحيى بنا بود بزرگ و جوان بشود لذا بلفظ « غلام » تعبير آورده شده و گرنه لازم بود « ولد » گفته شود ايضا دربارهء مريم آمده كه گفت : * ( أَنَّى يَكُونُ لِي غُلامٌ وَلَمْ يَمْسَسْنِي بَشَرٌ . . . ) * مريم : 20 . از كجا مرا پسرى خواهد بود با آنكه بشرى به من دست نزده است . در آيهء ديگر لفظ « ولد » آمده * ( قالَتْ رَبِّ أَنَّى يَكُونُ لِي وَلَدٌ وَلَمْ يَمْسَسْنِي بَشَرٌ . . . ) * آل عمران : 47 . ولى در آيهء : * ( فَأَرْسَلُوا وارِدَهُمْ فَأَدْلى دَلْوَه قالَ يا بُشْرى هذا غُلامٌ . . . ) * يوسف : 19 . مراد جوان است هكذا در آيهء * ( فَانْطَلَقا حَتَّى إِذا لَقِيا غُلاماً ) *