سيد علي اكبر قرشي
71
قاموس قرآن ( فارسي )
قرآن اكثرا در معنى چپ و راست معمولى به كار رفته چنان كه نقل شد ولى چرا باهل بهشت اصحاب يمين و باهل جهنّم اصحاب شمال گفته شده ؟ * ( « وَأَصْحابُ الْيَمِينِ ما أَصْحابُ الْيَمِينِ ) * . . . * ( وَأَصْحابُ الشِّمالِ ما أَصْحابُ الشِّمالِ » ) * واقعة : 27 و 41 . و مراد از * ( « وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَه بِشِمالِه » ) * حاقه : 25 . چيست ؟ ! ، آيا چپ واقعا منحوس است كه باهل جهنم سمت چپيها اطلاق شده است ؟ هكذا دادن كتاب بدست چپ ؟ به نظر ميايد : تقسيم باصحاب يمين و شمال به جهت آنست كه نامهء عدهاى بدست راست و نامهء عدهاى بدست چپ آنها داده مىشود چنان كه فرموده * ( « فَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَه بِيَمِينِه فَيَقُولُ هاؤُمُ اقْرَؤُا كِتابِيَه ) * . . . * ( وَأَمَّا مَنْ أُوتِيَ كِتابَه بِشِمالِه . . . » ) * حاقه : 19 و 25 . و دربارهء مؤمنان فرموده كه نور آنها در پيش رو و سمت راست روان است * ( « يَوْمَ تَرَى الْمُؤْمِنِينَ وَالْمُؤْمِناتِ يَسْعى نُورُهُمْ بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَبِأَيْمانِهِمْ » ) * حديد : 12 . ايضا آيهء 8 تحريم از اين بدست مياوريم كه در شمال نور نيست و آن طرف جهنم است و آنكه نامهء او بدست چپش داده شده نور نخواهد داشت و چون طرف راست نورانى است و طرف چپ بى نور ، اولى مبارك و ديگرى شوم خوانده شده * ( « فَأَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ ما أَصْحابُ الْمَيْمَنَةِ . وَأَصْحابُ الْمَشْئَمَةِ ما أَصْحابُ الْمَشْئَمَةِ » ) * واقعة : 8 - 9 . در قاموس و اقرب شوم را يكى از معانى شمال گفته است ولى * ( « أُوتِيَ كِتابَه بِشِمالِه » ) * روشن مىكند كه مراد دست چپ يا سمت چپ است . اما شومى در شمالىها است . * ( « ثُمَّ لَآتِيَنَّهُمْ مِنْ بَيْنِ أَيْدِيهِمْ وَمِنْ خَلْفِهِمْ وَعَنْ أَيْمانِهِمْ وَعَنْ شَمائِلِهِمْ وَلا تَجِدُ أَكْثَرَهُمْ شاكِرِينَ » ) * اعراف : 17 . آيه دربارهء اغواء شيطان است . به نظر ميايد مراد از * ( « بَيْنِ أَيْدِيهِمْ » ) * مال دنياست و از * ( « مِنْ خَلْفِهِمْ » ) * اولاد و از * ( « أَيْمانِهِمْ » ) * وسوسه در امور دينى و افراط در آنها و عقائد مختلف و از * ( « شَمائِلِهِمْ » ) * گناهان است كه اموال