سيد علي اكبر قرشي
31
قاموس قرآن ( فارسي )
گويد . * ( وَشَرَوْه بِثَمَنٍ بَخْسٍ ) * يوسف : 20 . يعنى او را به قيمت ناقصى فروختند ايضا * ( وَمِنَ النَّاسِ مَنْ يَشْرِي نَفْسَه ابْتِغاءَ مَرْضاتِ الله ) * بقره : 207 . كه بمعنى فروختن است . و آن در ليلة المبيت دربارهء على عليه السّلام نازل شده است ( تفسير عياشى ) . اشتراء در آيات * ( بِئْسَمَا اشْتَرَوْا بِه أَنْفُسَهُمْ ) * بقره : 90 . * ( وَاشْتَرَوْا بِه ثَمَناً قَلِيلًا ) * آل عمران : 187 . و ساير آيات بمعنى فروختن است . در جاهائى كه بمعنى فروختن است كلمهء مقارن باء مبيع است مثل * ( وَلا تَشْتَرُوا بِآياتِي ثَمَناً قَلِيلًا ) * بقره : 41 . و آنجا كه بمعنى خريدن باشد ، مقرون بباء بمعنى قيمت و ثمن است نحو * ( اشْتَرَوُا الضَّلالَةَ بِالْهُدى ) * بقره : 16 . شطأ : شاخهء كوچك ( جوانه ) * ( وَمَثَلُهُمْ فِي الإِنْجِيلِ كَزَرْعٍ أَخْرَجَ شَطْأَه فَآزَرَه فَاسْتَغْلَظَ فَاسْتَوى عَلى سُوقِه ) * فتح : 29 . شطأ را اهل لغت فراخ النخل و الزرع گفتهاند منظور از آن شاخه هاى كوچك و جوانه هاست كه براى اولين بار از زمين يا از شاخه ميرويند يعنى مثل ياران محمد صلَّى اللَّه عليه و آله در انجيل مانند زرعى است كه شاخك خود را رويانيد و نيرومند كرد تا سخت شد و بر ساقه هاى خود ايستاد . بعضى از قراء آن را در آيه بفتح طاء خواندهاند . شاطىء : جانب . حاشيه * ( نُودِيَ مِنْ شاطِئِ الْوادِ الأَيْمَنِ فِي الْبُقْعَةِ الْمُبارَكَةِ مِنَ الشَّجَرَةِ أَنْ يا مُوسى ) * قصص : 30 . از حاشيهء راست وادى در بقعهء مبارك از درخت ندا شد : اى موسى . اين كلمه تنها يك بار در قرآن يافته است . شطر : اين كلمه را نصف ، وسط ، جهت و بعض معنى كردهاند مثلا در قاموس گويد « الشطر : نصف الشىء و جزئه . . . و الجمة و الناحية » . مجمع آن را جهت و طرف گفته و دو شعر در اين باره نقل كرده از جمله : و قد اظلَّكم من شطر ثغركم هول له ظلم يغشاكم قطعا يعنى . از طرف سرحدتان ترسى بر شما