راغب گفته : معرفت و عرفان درك و شناختن شىء است با تفكَّر و تدبر در اثر آن و آن از علم اخص است . . . گويند « فلان يعرف اللَّه » نگويند « يعلم اللَّه » . . . كه معرفت بشر به خدا با تفكَّر در آثار اوست نه با ادراك ذاتش و گويند : « اللَّه يعلم كذا » نگويند : « يعرف كذا » زيرا كه معرفت از علم قاصر است و در حاصل از تفكَّر استعمال مىشود . خلاصه آنكه : عرفان نسبت بعلم شناخت ناقصى است و آن از تفكَّر در آثار شىء ناشى مىشود . عرف : ( بر وزن قفل ) به چند معنى آمده از جمله بمعنى معروف و شناخته شده مثل : * ( « خُذِ الْعَفْوَ وَأْمُرْ بِالْعُرْفِ وَأَعْرِضْ عَنِ الْجاهِلِينَ » ) * اعراف : 199 عفو را عادت كن و امر بمعروف كن و از جاهلان اعراض نما ( رجوع شود بمعروف ) . ايضا بمعنى موهاى گردن اسب است ( يال ) و پى در پى بودن را به آن تشبيه ميكنند و گويند : « جاؤا كعرف الفرس » * ( « وَالْمُرْسَلاتِ عُرْفاً » ) * مرسلات : 1 . قسم بفرستاده هاى پى در پى رجوع شود به « رسل » . معروف : شناخته شده و آن مقابل منكر است و از آن كار نيك مطابق فطرت قصد مىشود . الميزان ذيل آيهء * ( « وَلَهُنَّ مِثْلُ الَّذِي عَلَيْهِنَّ بِالْمَعْرُوفِ » ) * بقره : 227 گفته : معروف آنست كه مردم با ذوق مكتسب از حيات اجتماعى متداول آن را ميدانند . . . معروف در شريعت اسلام آنست كه مردم آن را بفطرت سليم ميدانند ( نقل بمعنى ) راغب گويد : معروف هر فعلى است كه خوبى آن بوسيلهء عقل يا شرع شناخته شود . در آيات * ( « فَأَمْسِكُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ أَوْ سَرِّحُوهُنَّ بِمَعْرُوفٍ » ) * بقره : 231 . * ( « قَوْلٌ مَعْرُوفٌ وَمَغْفِرَةٌ خَيْرٌ مِنْ صَدَقَةٍ يَتْبَعُها أَذىً » ) * بقرة 263 و غيره مراد كارى و عملى و قولى است كه مطابق عقل و فطرت سيلم بوده باشد در اين صورت مطلق معروف مورد تصديق