شديد ، ركن شديد ، بأس شديد ، شديد القوى ( جبرئيل ) ، زلزلهء شديد ، حساب شديد و غيره كه در قرآن مجيد آمده است جمع آن شداد و اشّداء است مثل * ( وَبَنَيْنا فَوْقَكُمْ سَبْعاً شِداداً ) * نباء : 12 . شايد مراد آنست كه هر يك در خواص و صفات خود محكم و سخت است . و مثل * ( مُحَمَّدٌ رَسُولُ الله وَالَّذِينَ مَعَه أَشِدَّاءُ عَلَى الْكُفَّارِ ) * فتح : 29 . اشدّ اسم تفضيل است : قويتر . محكمتر ، * ( وَقالُوا مَنْ أَشَدُّ مِنَّا قُوَّةً ) * فصلت : 15 . * ( أَ أَنْتُمْ أَشَدُّ خَلْقاً أَمِ السَّماءُ بَناها ) * نازعات : 27 . اشُدّ ( بضم ش ) جمع شدّ است مثل اضرّ جمع ضرّ و شدّ بمعنى قوه است و مراد از اشدّ استحكام نيروى جوانى و سنّ است . بعضى آن را جمع شدّه دانسته‌اند مثل نعمة و انعم و بعضى از اهل بصره گفته‌اند : آن مفرد است . ( مجمع ) در جوامع الجامع فرموده : اشدّ حال اجتماع عقل و كمال خلق و نيرو و تميز است آن از الفاظ جمع است كه واحد ندارد در صحاح و اقرب آن را از هيجده سالگى تا سى سالگى گفته است . بهر حال منظور از بلوغ اشدّ رسيدن بر شد و تعقّل و استحكام جوانى است * ( وَلا تَقْرَبُوا مالَ الْيَتِيمِ إِلَّا بِالَّتِي هِيَ أَحْسَنُ حَتَّى يَبْلُغَ أَشُدَّه ) * اسراء : 34 . در آيهء ديگر بجاى اشدّ كلمهء « رشد » آمده * ( وَابْتَلُوا الْيَتامى حَتَّى إِذا بَلَغُوا النِّكاحَ فَإِنْ آنَسْتُمْ مِنْهُمْ رُشْداً فَادْفَعُوا إِلَيْهِمْ أَمْوالَهُمْ . . . ) * نساء : 6 . در آيهء اول دفع مال يتيم مشروط است ببلوغ اشدّ و در دوم باحساس رشد ، از اين روشن مىشود كه هر دو بيك معنى است . اين كلمه هفت بار در قرآن مجيد آمده و همه توأم با فعل بلوغ است و حكايت دارند اشدّ مرحله‌اى از عمر آدمى است كه شخص به آن ميرسد . * ( وَإِنَّه لِحُبِّ الْخَيْرِ لَشَدِيدٌ ) * عاديات : 8 . بعضى شديد را بخيل معنى كرده‌اند يعنى انسان چون مال را دوست ميدارد بخيل است . راغب