اندازد ، فقط براى خويش تلاش مىكند خدا از مردم بىنياز است * ( وَابْتَغُوا إِلَيْه الْوَسِيلَةَ وَجاهِدُوا فِي سَبِيلِه ) * مائده : 35 بسوى خدا وسيله جوئيد و در راه او تلاش كنيد . جهاد ( بكسر اوّل ) مصدر است بمعنى تلاش و نيز اسم است بمعنى جنگ ( اقرب الموارد ) و جنگ را از آن جهاد گويند كه تلاش توأم با رنج است * ( فَلا تُطِعِ الْكافِرِينَ وَجاهِدْهُمْ بِه جِهاداً كَبِيراً ) * فرقان : 52 مجاهد : تلاش كننده جنگ كننده * ( وَفَضَّلَ الله الْمُجاهِدِينَ عَلَى الْقاعِدِينَ أَجْراً عَظِيماً ) * نساء : 95 . * ( وَأَقْسَمُوا بِالله جَهْدَ أَيْمانِهِمْ . . . ) * انعام : 109 قسم ياد كردند به خدا قسم مؤكَّد و محكم ، يعنى آنچه ميتوانستند آن را محكم كردند راغب گويد : سوگند ياد كردند و در آن آنچه قدرت داشتند كوشيدند طبرسى گفته : تقدير اين است « جهدوا جهد ايمانهم » . اين تعبير پنج بار در قرآن مجيد آمده و همه در بارهء بد كاران است . بايد دانست : افعال اين مادّه در قرآن همه از باب مفاعله آمده است و آن به معناى تكثير است نه بين الاثنين و تكثير يكى از معانى مفاعله است على هذا مثلا از * ( وَجاهِدُوا فِي الله حَقَّ جِهادِه ) * حجّ : 78 سه تلاش استفاده مىشود يكى از مادّه يكى از هيئت و يكى از * ( « حَقَّ جِهادِه » ) * يعنى در راه خدا تلاش كنيد تلاش بسيار شديد . * ( الَّذِينَ يَلْمِزُونَ الْمُطَّوِّعِينَ مِنَ الْمُؤْمِنِينَ فِي الصَّدَقاتِ وَالَّذِينَ لا يَجِدُونَ إِلَّا جُهْدَهُمْ . . . ) * توبه : 79 آنان كه راغبين از مؤمنين در صدقات را خرده ميگيرند و نيز بكسانيكه جز باندازهء طاقت و تلاش خود پيدا نميكنند عيب ميگيرند . آيه در بارهء منافقان است كه هم ثروتمندان را در دادن زكات مسخره ميكردند و هم دستتنگانرا ، اينكه فرموده * ( لا يَجِدُونَ إِلَّا جُهْدَهُمْ ) * يعنى جز تلاش خود چيزى پيدا نميكنند قهرا كمك مالى آنها در راه اسلام كم است .