سيد علي اكبر قرشي
100
قاموس قرآن ( فارسي )
174 در بارهء قرآن فرموده « هذا القرآن فانّه حبل الله المتين » محمد عبده در علَّت اين تسميه گويد : چون هر كه بريسمان چنگ زند از سقوط و شكستن نجات مييابد و هر كه به قرآن چنگ زند از ضلالت و گمراهى بدور است . ولى احتمال اوّل صحيحتر است . على هذا به دين و قرآن و امامان و پيامبران آنگاه كه حبل الله گفته شود مراد آنست كه واسطه ميان خدا و خلقاند و سبب نجات از گمراهىاند . * ( ضُرِبَتْ عَلَيْهِمُ الذِّلَّةُ أَيْنَ ما ثُقِفُوا إِلَّا بِحَبْلٍ مِنَ الله وَحَبْلٍ مِنَ النَّاسِ وَباؤُ بِغَضَبٍ مِنَ الله ) * آل عمران : 112 آيهء شريفه در بارهء اهل كتاب از يهود است به نظر راغب حبل در آيه بمعنى عهد است يعنى كافر به دو عهد محتاج است يكى از جانب خدا و آن اهل كتاب بودن است و گرنه در دين خود آزاد نميشود و ديگرى از مردم كه اين عهد و قول را به آنها بدهند . ( تمام شد ) . ولى اين در صورتى است كه آنها در پناه مسلمانان و در اقليّت باشند . الميزان آن را بر ذلت تشريعى حمل كرده و * ( « أَيْنَما ثُقِفُوا » ) * را دليل آن گرفته است يعنى هر جا كه مسلمانان آنها را يافتند و مسلَّط شدند . و گفته : رفع آن تحت ذمّه بودن و يا بامان داخل شدن است . نگارنده گويد : ذيل آيه در بيان علَّت ضرب ذلَّت و مسكنت چنين است * ( ذلِكَ بِأَنَّهُمْ كانُوا يَكْفُرُونَ بِآياتِ الله وَيَقْتُلُونَ الأَنْبِياءَ بِغَيْرِ حَقٍّ ذلِكَ بِما عَصَوْا وَكانُوا يَعْتَدُونَ ) * سبب ذلَّت و مسكنت و مغضوب بودن ، قتل انبياء و كفر بآيات و قوانين خدا و تعدّى و عصيان است اعمّ از آنكه « ذلك » دوّم مثل « ذلك » اوّل و تكرار آن باشد و يا « ذلك » اوّل و ما بعدش علَّت ضرب ذلَّت و مسكنت و « ذلك » دوّم و ما بعدش علَّت « يكفرون و يقتلون » باشد . بهر حال از آيه بدست ميايد كه در صورت بودن دو حبل ذلَّت