كنند اگر چه از وقت مقدار يك ركعت نماز را بيشتر درك نكنند واگر ترك نمودند واجب است بر ايشان قضاى ان وهم چنين حايض ونفساء اگر عذر انها زايل شود پيش از خروج وقت ولو بمقدار يك ركعت مانده باشد چنانكه اگر جنون يا بيهوشى يا حيض يا نفاس عارض شود بعد از گذشتن مقدار نماز مختار از أول وقت ونماز خود را نسبت بتكليف خود از قصر يا تمام با وضوء يا تيمم نخوانده باشد واجب است بر أو قضاء ان چنانچه در باب أوقات نماز گذشت ( مسألة 2 ) اگر كافر پيش از خارج شدن وقت ولو بمقدار يك ركعت از وقت مانده مسلمان شود ونماز را أداء نكند قضاء ان واجب است ( مسألة 3 ) در سقوط قضاء از مجنون وحايض ونفساء فرقى نيست بين انكه عذر انها قهري باشد يا اختياري كه از كار خود انها حاصل شده باشد بلكه در مغمى عليه نيز چنين است اگر چه در صورتيكه بيهوشى از فعل اختياري أو حاصل شده باشد أحوط قضاء كردن ان است بخصوص اگر بر وجه معصيت باشد بلكه أحوط قضاء كردن تمام نمازهائى است كه از بيهوش فوت شود مطلقا اگر چه قهرا بيهوش شده باشد ( مسألة 4 ) كسيكه از دين اسلام مرتد شده وبسبب ارتداد نماز أو فوت شود واجب است بعد از برگشتن با سلام قضا كند آن را چه مرتد ملى باشد يا فطرى وقضاء از أو صحيح است اگر چه عود از ارتداد فطرى باشد بنابر أصح ( مسألة 5 ) واجب است بر مخالف قضا كند نمازهائى را كه از أو فوت شده يا انكه مخالف مذهب خود بعمل أورده بلكه اگر چه مطابق مذهب شيعه بعمل أورده باشد بنابر أحوط بخلاف نمازهائيكه مطابق مذهب خود بجا أورده كه قضا ندارد مگر انكه بعد از استبصار وقت نماز ادائى باقي باشد كه أداء ان واجب وبر فرض مخالفت بايد آن را قضا كند واگر مستبصر شود وبعد مخالف شود وبعد مستبصر شود أحوط قضاء نمازهاى زمان مخالفت است اگر چه بر وفق مذهب خود بجا أورده باشد ( مسألة 6 ) بر شارب الخمر قضاء نمازهائيكه از أو فوت شده واجب است چه دانسته شراب خورده باشد يا بجهل وچه اختيارا بر وجه عصيان شراب خورده باشد يا براي ضرورت يا باكراه ( مسألة 7 ) قضاء نماز فاقد الطهورين واجب است وأداء از أو ساقط است اگر چه أحوط جمع بين أداء وقضاء ان است ( مسألة 8 ) كسيكه بر أو نماز جمعه واجب عيني باشد اگر ترك كند آن را تا وقت ان بگذرد ماداميكه وقت ظهر باقي است واجب است نماز ظهر ادائى بعمل أورد واگر ان را نيز ترك كرد واجب است قضاء ظهر كند نه قضاء نماز جمعه ( مسألة 9 ) واجب است قضاء