در مواقعى كه در اثر گير كردن جفت آماس درون شامه زهدان ايجاد شده بهتر اين است كه ابتدا زهدان را تراشيد و بعدا بدرمانهاى عمومى وموضعى پيش گفته پرداخت 8 - آماس زهدان توأم با خونروى ( 1 ) - لازمست بيمار در بستر استراحت نموده از زيادروى درخوراك اجتناب كند . درمان علامتى : بخونروى زهدان ( صفحه 441 ) مراجعه شود . در بعضى موارد سوزن زدن درون رگى 10 تا 20 سانتيمترمكعب محلول 30 در 100 سيترات دوسود نتيجه خوب ميدهد ولى براى اينكه اثركم كننده فشارخون سيترات نيز جبران شود بهتر اين است 20 سانتيمتر مكعب كليزمين ( 2 ) را بآهستگى تزريق نمود . درمان اساسى : بايستى بدقت علت خونروى بين دوقاعده را كشف نموده بدرمان آن پرداخت ( باقى ماندن جفت وپليپى شدن آن ، پليپ هاى فيبرى مخاطى كه در ته زهدان يا مجاور سوراخهاى لوله ها چسبيده باشند ، فيبرمهاى زير مخاطى ، تومرهاى داخل حفره ، آماس كاذب زهدان كه در اثر سختى سرخرگها در بيماران مفصلى مزاج ايجاد ميگردد ) براى از بين بردن آماس مزمن زهدان كه با خونروى همراه است بايد زهدانرا حتى در هنگام خونريزى تراشيد و اگر خونروى زياد است درون آن را تامپونمان كرد . در بعضى مواقع كه چندين بار زهدانرا تراشيده اند ولى نتيجه حاصل نشده است ممكن است درون حفره زهدان را با بخار سوزانيد و يا در زنانى كه بيش از 40 سال دارند راديوم تراپى نمود و يا زهدان را درآور . در زنان مسنى كه در اثر سختى سرخ رگها مبتلا به آماس مزمن زهدان گرديده خون قاعدگى نيز زياد مىشود ( منوراژى ) تراشيدن زهدان بى اثر است ، استعمال ارگوتين نيز علاوه بر اينكه اغلب نتيجه نميدهد به علت بالا بردن فشارخون سبب ازدياد خونروى ميگردد . دراين بيماران بايد رژيم شيرى گياهى تجويز نموده داروهائى كه فشارخون را پائين ميآورند مانند نيتريت دوسود و عصاره گى ( روزى 10 تا 15 سانتى گرم ) دستور داد . در هنگام خونروى لازمست بيمار را دبستر به پشت خوابانيده دارو هائى كه انعقاد خون را زياد ميكنند مانند كلرور - دوكلسيم ( 4 گرم در شربت توأم با ترياك ( 30 گرم شربت ترياك ) هموكلسيوپكتين ( 2 ) تجويز نمود . پركردن مهبل از گازهاى آغشته بمحلول فروپيرين 5 تا 10 در 100 ياژلاتين 10 در 100 مفيد مىباشد ( استعمال ادرنالين ممنوع است ) در مواردى كه خونروى خيلى زيادست ممكن است زهدان را تراشيد يا راديوم تجويز نمود و يا از ابتدا زهدانرا درآورد . 9 - آماس مزمن دردناك زهدان قراردادن اشياء گرم وكمپرسهاى گرم در ناحيه زير شكم نافع است . پانسمان هاى موضعى با داروهاى گندزدا ومسكن از قبيل تامپوتمان با گليسرين تيژنوله 40 در 60 يا گليسرين ايكتيوله 10

--> ( 1 ) Metrite hemorragique ( 2 ) Clisemine ( 3 ) Hemocalciopectine