جمعى از اطباء
318
مجموعه پزشكى ( فارسي )
آماس هاى مغز ( Encephalites ) 1 - آماس حاد مغز - داروهائى كه در اين مورد مىتوان به كار برد عبارتند از : دارو هاى ضدگند ( ساليسيلات دوسود ، اوروفرمين يا يدور دوسديم درون رگى - حمامهاى گرم يا پوشش هاى نيم گرم ) - داروى شوك دهنده ( الكترارگل درون رگى ) - دمل ثبوتى ( de fixation . A ) - درمان با واكسن و در صورت امكان درمانهاى اختصاصى ( سوزن زدن زير جلدى يا درون ماهيچه سروم بيماران شفا يافته ) . آماس همه گير مغز توأم با خواب ( 1 ) : علاوه بر استراحت و منفرد ساختن بيمار بايد گلو و بينى را گندزدائى نموده و داروهاى ضد گند عمومى به كار برد . بهترين اين داروها ساليسيلات دو سود است كه از محلول ده درصد آن ( درسروم گلو كزه 7 در هزار ) روزى 2 - 4 گرم در درون ماهيچه سوزن ميزنند ولى بايد دقت كرد كه در هر دفعه بيش از 10 سانتى متر مكعب تزريق نشود بعلاوه در حينى كه ساليسيلات دوسود بدين طريق استعمال مىشود ممكن است مدت ده روز متوالى روزى 2 گرم از محلول 5 درصد آن را نيز در درون رگ سوزن زد . اوروطرپين را نيز مىتوان به مقدار روزانه 1 تا 2 گرم در درون رگ سوزن زد ( 1 يا 2 سانتى متر مكعب از محلول 25 درصد - 2 تا 4 سانتى متر مكعب از محلول 10 درصد ) . استعمال درون رگى كاكوديلات دوسود به مقدار روزانه 50 تا 75 سانتى گرم مدت دو سه هفته متوالى يا سوزن زدن سولفار سنول ( زير پوستى درون ماهيچه و رگ ) نيز نافع است . ممكن است در ضمن تجويز داروهاى پيش گفته مقدارى از مايع نخاعى را بوسيله بزل خارج ساخت و اگر بيمارى شديد است از همان ابتدا دمل ثبوتى ( آبسه دوفيكيزاسيون ) ايجاد كرد . تحريك ترشح غدد ( بزاق ) سبب تسهيل دفع ويروس بيمارى مىگردد و براى اين منظور مىتوان دم كرده رقيق برگ ژابراندى را ( روزى 2 - 3 گرم ) به كار برده و اثر مضعف آن را با تجويز ادرنالين ( روزى 1 تا 2 ميلى گرم ) خنثى گرد . در هر صورت بايستى درمان را تا هنگامى كه مايع نخاعى كاملا طبيعى شده و به حال عادى بر گردد ادامه داد . در صورتى كه حركات نا منظم تكرارى ( اژيتاسيون ) ايجاد گرديد كيسه يخ روى سر ، داروهاى خواب آور ( مرفين - اسكوپولامين سدول - كلرال از راه تنقيه ) ، پوشش هاى مرطوب 38 تا 40 درجه و حمامهاى گرم طولانى مؤثر است . پس از بهبودى براى جلوگيرى از حركات غير ارادى ماهيچه ها ( ميوكلونى ) باتوجه بگرده و دستگاه گوارش بيمار ممكن است برميدرات دوسيكوتين به كار برد بدين ترتيب كه روز اول به اندازه 1 دوم ميلى گرم از محلول يك در هزار آن را در زير پوست سوزن زده و رفته رفته مقدار آن را زياد كرد تا روز چهارم به يك ميلى گرم رسيد سپس دو روز استعمال آن را قطع كرده مجددا با كمال احتياط شروع كرد . غير از برميدرات دوسيكوتين اطروپين را نيز
--> ( 1 ) Encephalite epidemique lethargique