جمعى از اطباء
307
مجموعه پزشكى ( فارسي )
3 - درمان عمومى و علامتى - بوسيله پوشاندن و گرم كردن پوست ، مالش ، كيسه هاى آب گرم و انداختن خردل و حتى بعضى اوقات خون گرفتن ( 150 تا 200 گرم ) بايستى گردش خون را تسهيل كرد . امونياك 5 گرم اتراستيك 20 گرم بوم دوفيوروانتى 40 گرم الكل كامفر 80 گرم براى مالش ( هرزن ) قرار دادن كمپرس هاى داغ نيز در ناحيه قلب نافع است بعلاوه بايد هوئيل كامفره ، اتر ، كرامين ، كافئين ، عصاره غدد زبرين گرده وادرنالين ( 1 تا 2 ميلى گرم ) سوزن زده و در صورت لزوم انتقال خون نمود . براى كمك به تنفس ممكن است با دو دست فشار هائى روى جدار سينه وارد ساخته و در ضمن با حركات منظمى زبان بيمار را بيرون كشيد و تنفس اكسيژن داد . همچنين از جريان گالوانيك براى ايجاد تكانهائى در بدن مىتوان استفاده كرد . اندامهاى ترشح كنندهء را كه سم از آنها دفع مىشود بايد تحريك كرد مثلا اگر مسموميت در نتيجه مواد ارسينكى يا انتيموان ايجاد شده چون اين سموم از راه كليه دفع مىشوند تجويز داروهاى پيشاب آور و سوزن زدن درون رگى سروم فيزيولوژيك يا گلوكزه نافع است يا اگر مسموميت با مواد معدنى روى داده استعمال دارو هاى صفرا آور ( كولاگوك ) مفيد مىباشد . براى دفع شدن سم از بدن در بعضى موارد لازمست مقدارى خون از بيمار گرفته و بجاى آن سروم فيزيولوژيك در رگ زده شود زيرا به اين ترتيب علاوه براينكه تا اندازهء سموم از بدن خارج مىگردند سوزن زدن سروم فيزيولوژيك سبب رقت خون و بهتر دفع شدن بقيه سموم مىگردد . اگر سم مستعمله جذب شده و به هيچ وسيله دسترسى به آن ممكن نيست و به علاوه با وارد كردن داروهاى ضد سم در درون رگ نيز خنثى كردن آن مقدور نمىباشد بايستى داروها يا وسائل بى ضررى را به كار برد كه اثرات مكانيكى حاصله از سم را جبران نموده جانشين آنها گردد ( تأثير خيلى خوب قهوه در مسموميت باترياك به همين طريق است ) . آماس هاى سرخ ناى را نسبت به ماده مستعمله بايد درمان كرد يعنى اگر قبلا مواد قليائى و سوزاننده به كار رفته آب مخلوط به سركه يا ليموناد سيتريك تجويز نمود ولى اگر ماده اولى اسيد بوده آب آهك ، منيزى يا آب صابون دستور داد . براى جلوگيرى از درد ممكن است 2 تا 4 سانتى گرم كلرئيدرات دو كوكائين را در شربتى داخل كرده با قاشق قهوه خورى به بيمار خورانيد و در ضمن نيز مرفين سوزن زد . بالاخره براى اينكه بعدا تنگى در سرخ ناى ايجاد نشود لازمست بموقع شروع به ميل زدن آن كرد . در صورتى كه آماس حاد معده ايجاد شده باشد كافى است كه معده را با محلولهاى خنك شستشو داده و قطعات يخ به بيمار خورانيد و به علاوه تا مدتى جز شير چيزى به او نداد . اگر بيمار پى در پى قى مىكند و به علاوه درد نيز شديد است ممكن است معده را با با آبى كه در هر ليتر 10 سانتى گرم كوكائين دارد شست و از خارج نيز كيسه يخ در ناحيه معده گذارده و قطعات ريز يخ به بيمار خورانيد .