محمود الشهابي الخراساني
148
ادوار فقه ( فارسي )
موجود است ) و ايناس رشد كه به عقيدهء شيعه عبارتست از عاقل بودن در زندگانى يعنى فريب نخوردن در معاملات و تصرفات لائقه . به عقيدهء شافعى شرط است كه فاسق هم نباشد ليكن مفسرين را در تفسير كلمهء « رشد » قيد عدالت در كلام نيست و همين هم منشأ پيدا شدن اين دو قول شده چنان كه از شيخ نيز موافقت با شافعى نقل گرديده است . ابن عباس در بارهء « رشد » گفته است « ان يكون ذا وقار و عقل و علم » و يادى از « عدالت » نكرده و هم قتاده گفته است « العقل و الدين » كه باز كلامش را بر عدالت دلالت نيست . 2 - آيهء 2 از سورهء نساء * ( وَآتُوا الْيَتامى أَمْوالَهُمْ وَلا تَتَبَدَّلُوا - الْخَبِيثَ بِالطَّيِّبِ وَلا تَأْكُلُوا أَمْوالَهُمْ إِلى أَمْوالِكُمْ إِنَّه كانَ حُوباً كَبِيراً ) * بروايتى در بارهء مردى نزول يافته كه مالى از برادر زادهء يتيم وى در نزدش بوده و يتيم پس از بلوغ مال خود را خواسته و عمو به او نداده و مرافعه را به حضرت رسول ( صلَّى الله عليه و آله و سلَّم ) بردهاند اين آيه نازل گشته و عمو گفته است « اطعنا الله و اطعنا الرسول و نعوذ با لله من الحوب الكبير » و مال را به فرزند برادر داده است . . تا آخر روايت . 3 - آيات 9 و 10 ، از سورهء نساء * ( وَلْيَخْشَ الَّذِينَ لَوْ تَرَكُوا مِنْ خَلْفِهِمْ ذُرِّيَّةً ضِعافاً خافُوا عَلَيْهِمْ فَلْيَتَّقُوا الله وَلْيَقُولُوا قَوْلًا سَدِيداً ، إِنَّ الَّذِينَ يَأْكُلُونَ أَمْوالَ الْيَتامى ظُلْماً إِنَّما يَأْكُلُونَ فِي بُطُونِهِمْ ناراً وَسَيَصْلَوْنَ سَعِيراً ، . ) * قسمت نخست از اين آيه را مربوط به كسانى دانستهاند كه به بالين مريض مىروند