الشيخ الطبرسي ( مترجم : عابدي )

201

الآداب الدينية للخزانة المعينية ( عربي - فارسي )

تفاوتهاى اخلاق وآداب 1 - اخلاق از مسائل مربوط به روح انسانى بحث مىكند ولى آداب مربوط به افعال بدن است . 2 - مسائل اخلاقى هميشه و در طول زمان ثابت بوده و تغيير در آنها راه ندارد ولى آداب در زمانهاى مختلف متغير ومتفاوتند . 3 - مسائل اخلاقى از نظر مكان نيز ثبات داشته و در هر شهر و هر كشورى يكسان مىباشند ، اما آداب در شهرها وكشورهاى مختلف ، تغيير نموده وآداب هر منطقهء مخصوص همان مكان است . مردم دنيا در معناى ادب با يك ديگر تفاوت واختلاف ندارند اما در مصداق آن هر ملتى با ملت ديگر تفاوت دارد . 4 - اخلاق علت است وآداب معلول وثمره آن است ، ادب هر شخصى نشان دهنده فضيلتها يا رذيلتهاى اخلاقى اوست . 5 - در روايات اسلامى به آداب بيش از اخلاق اهتمام داده شده است . 6 - مسائل اخلاقى قابل استدلال عقلى مىباشند ولى براي آداب استدلال عقلى وجود نداشته وتابع ذوق وسليقه مردم مىباشند . عالمان ديني در طول تاريخ به هر دو علم اخلاق وآداب ، توجه داشته وكتابهاى سودمند و با ارزشى در هر دو موضوع پديد آورده اند . وحتّى كتابهايى در موضوعات خاص مربوط به ادب تاليف شده است مثل « منية المريد » كه در خصوص آداب تعليم وتعلَّم است و به مطلق آداب مثل آداب لباس ومسكن ، ادب دعا ، ادب محل كار و . . . نپرداخته است . كتابى كه اكنون در دست شماست ، به موضوع آداب شرعى در چهارده