گذارده ، و بعد از او جريان خود را طى مىكند ، و سنت هدايتگرى كه آن را به وجود آورده ، و بعد از مرگ او به آن عمل مىشود ، و فرزند صالحى كه براى او استغفار مىكند » ( 1 ) . در روايت ديگرى اين امور شش چيز شمرده شده كه به حال مؤمنان بعد از موتشان مفيد است : فرزند صالح ، قرآنى كه آن را تلاوت مىكند ، چاهى كه حفر كرده ، درختى كه غرس نموده ، تهيه آب ، و سنت حسنه اى كه بعد از او باقى مىماند و مورد توجه قرار مىگيرد ( 2 ) . در بعضى از روايات روى علم و دانشى كه از انسان در ميان مردم نيز مىماند تكيه شده است ( 3 ) . مخصوصا در مورد سنت نيك و بد روايات متعددى داريم كه به مردم هشدار مىدهد ، مراقب باشند كه بر اثر اعمال آنها چگونه سنتى در ميان مردم باقى مىماند . مرحوم طبرسى در ذيل آيات مورد بحث حديثى به اين مضمون نقل مىكند كه روزى شخصى در محضر پيامبر ص برخاست و از مردم تقاضاى كمك كرد ، همگى خاموش شدند ، در اين موقع يكى از اصحاب چيزى به سائل داد ، بقيه نيز از او پيروى كرده و به مرد فقير كمك مىكردند ، پيغمبر ص فرمود : من استن خيرا فاستن به فله اجره ، و مثل اجور من اتبعه ، غير منتقص من اجورهم ، و من استن شرا فاستن به فعليه وزره ، و مثل اوزار من اتبعه غير منتقص من اوزارهم : « كسى كه سنت نيكى بگذارد و ديگران به او اقتدا كنند پاداش خود را دارد ، و همانند پاداش كسانى كه از او پيروى كرده‌اند ،

--> ( 1 ) « بحار الانوار » جلد 71 صفحه 257 . ( 2 ) همان مدرك . ( 3 ) « منية المريد » صفحه 11 .