الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

158

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

علائقش جدا مىكند . مادرى كه به او عشق مىورزيد . پدرى كه سخت مورد احترام او بود . همسرى كه شديدا به او محبت داشت . و فرزندانى كه ميوه قلب و نور چشمان او محسوب مىشدند . بعضى گفته‌اند منظور فرار از برادران و پدران و مادران و همسر و فرزندانى است كه راه ايمان و تقوا و اطاعت خدا را نپيمودند ، او از آنها فرار مىكند مبادا به سرنوشتشان گرفتار شود . بعضى نيز گفته‌اند اين فرار به خاطر آن است مبادا اينها حقوقى به گردن او داشته باشند و از او مطالبه كنند ، و او از اداى آن عاجز باشد . در ميان اين سه تفسير ، تفسير اول مناسبتر به نظر مىرسد ، گرچه جمع ميان آنها نيز بىمانع است . در اين كه چرا نخست از برادر ، و بعد مادر ، سپس پدر ، و بعد همسر ، و در آخرين مرحله سخن از فرزندان به ميان آمده ؟ بعضى معتقدند به خاطر اين است كه در تمام اينها از مرحله پائينتر به مرحله بالاتر منتقل مىشود و مقتضاى بلاغت همين است كه نخست بگويد انسان از برادرش مىگريزد ، بعد از مادر و پدر ، و بعد از همسر و فرزندان . ولى با توجه به اين كه همه مردم در مورد علاقه و رابطه با اين پنج گروه يكسان نيستند گاه برادر نقش مهمترى در زندگى انسان دارد بيشتر مورد علاقه او است ، و گاه همسر ، و گاه فرزند ، و لذا نمىتوان يك قاعده كلى در اينجا به دست داد . البته براى اهميت پيوند انسان با هر يك از اين گروه پنجگانه مطالب بسيارى مىتوان گفت ولى چنان نيست كه بطور مطلق بتوان يكى را بر ديگرى