الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
136
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
عظمت فرشتگان وحى در پيشگاه خداوند و بلندى مقام آنها است ، و گاه گفته شده اين تعبير اشاره به پاكى آنها از هر گونه گناه مىباشد ، همانگونه كه در آيه 26 - 27 سوره انبياء در توصيف فرشتگان آمده است : بَلْ عِبادٌ مُكْرَمُونَ لا يَسْبِقُونَه بِالْقَوْلِ وَهُمْ بِأَمْرِه يَعْمَلُونَ : « آنها بندگان گرامى حقند كه در سخن بر او پيشى نمىگيرند ، و اوامر او را پيوسته اجرا مىكنند » . « بررة » جمع « بار » ( مثل طالب و طلبه ) از ماده « بر » در اصل به معنى وسعت و گستردگى است ، و لذا به صحراهاى وسيع « بر » ( به فتح با ) گفته مىشود ، و از آنجا كه افراد نيكوكار وجودى گسترده دارند ، و بركات آنها به ديگران مىرسد به آنها « بار » گفته شده . البته منظور از نيكوكارى در آيه مورد بحث اطاعت فرمان الهى و پاكى از گناه مىباشد . و به اين ترتيب خداوند فرشتگان را به سه وصف توصيف كرده است : نخست اينكه آنها سفيران و حاملان وحى اويند ، و ديگر اينكه ذاتا عزيز و گرانمايهاند ، و سومين وصف پاكى اعمال آنها و اطاعت و تسليم و نيكوكارى است . سپس مىافزايد : با وجود اينهمه اسباب هدايت الهى كه در صحف مكرمه به وسيله فرشتگان مقرب خداوند ، با انواع تذكرات ، نازل شده ، باز هم اين انسان سركش و ناسپاس تسليم حق نمىشود « مرگ بر اين انسان ، چقدر كافر و ناسپاس است » ؟ ! ( * ( قُتِلَ الإِنْسانُ ما أَكْفَرَه ) * ) ( 1 ) .
--> ( 1 ) تعبير « قتل الانسان » نوعى نفرين و به گفته زمخشرى در كشاف از بدترين انواع نفرين است ، و « ما » در جمله « ما اكفر » به عنوان تعجب است ، تعجب از كسى كه از يك سو اينهمه اسباب هدايت در اختيار دارد ، و از سوى ديگر اينهمه نعمتهاى الهى شامل حال او است باز راه كفر و كفران را پيش مىگيرد .