الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

427

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

شما نيز سوره اى همانند آن بياوريد » . نظير همين معنى با تفاوت مختصرى در آيه 13 هود و 35 هود ، و بعضى ديگر از آيات قرآن آمده است ، اين آيات گواهى است بر آنچه در تفسير آيه برگزيديم . سپس براى تاكيد اين مطلب مىافزايد : « خداوند باطل را محو مىكند ، و حق را به فرمانش محقق و پابرجا مىسازد » ( * ( وَيَمْحُ اللَّه الْباطِلَ وَيُحِقُّ الْحَقَّ بِكَلِماتِه ) * ) ( 1 ) اين وظيفه خداوند است كه بر اساس حكمتش حق را آشكار و باطل را رسوا سازد ، با اينحال چگونه اجازه مىدهد كسى بر او دروغ بندد و در عين حال ياريش كند ، و معجزات بر دستش آشكار سازد ؟ و اگر تصور شود كه ممكن است پيامبر پنهان از علم خدا دست به چنين كارى زند اشتباه بزرگى است « چرا كه او به آنچه در درون دلهاست آگاه است » ( * ( إِنَّه عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ ) * ) . همانگونه كه در تفسير آيه 38 سوره فاطر گفتيم : « ذات » در لغت عرب به معنى عين و حقيقت اشياء نيامده ، بلكه اين اصطلاحى است از سوى فلاسفه ( 2 ) بلكه ذات به معنى « صاحب » است ، و به اين ترتيب جمله « * ( إِنَّه عَلِيمٌ بِذاتِ الصُّدُورِ ) * » مفهومش اين است كه خداوند از افكار و عقائدى كه حاكم بر دلهاست و گويى صاحب و مالك آن شده با خبر است ، و اين اشاره لطيفى است به حاكميت و استقرار افكار بر قلوب و ارواح انسانها ( دقت كنيد ) .

--> ( 1 ) توجه داشته باشيد كه « يمح » در اصل « يمحو » بوده كه معمولا در بسيارى از رسم الخطهاى قرآن واو آن ساقط مىشود مانند * ( وَيَدْعُ الإِنْسانُ بِالشَّرِّ ) * ( اسراء - 11 ) و * ( سَنَدْعُ الزَّبانِيَةَ ) * ( علق - 18 ) در تمام اين موارد در رسم الخط امروز و او ذكر مىشود ولى در قرآنها غالبا حذف مىگردد . ( 2 ) رجوع شود به مفردات راغب .