الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
418
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
نكتهها : 1 - سخنى با مفسر معروف « آلوسى » در اينجا سؤالى براى جمعى مطرح است كه آلوسى مفسر معروف در روح المعانى آن را به صورت ايرادى بر شيعه مطرح كرده ، و ما آن را به صورت يك سؤال در اينجا عنوان كرده ، مورد بررسى قرار مىدهيم ، خلاصه كلام او چنين است : بعضى از شيعه آيه را در مقام استدلال بر امامت على ع ذكر كردهاند و گفتهاند على ع واجب المحبة است ، و هر واجب المحبتى واجب الطاعة است ، و هر واجب الطاعتى داراى مقام امامت است ، و از آن نتيجه گرفتهاند كه على ع داراى مقام امامت مىباشد و آيه را دليل بر اين موضوع شمردند . اما سخن آنها از چند جهت قابل ايراد است . اولا استدلال به آيه بر وجوب محبت فرع بر اين است كه آيه را به معنى محبت خويشاوندان پيامبر بدانيم ، در حالى كه جمع كثيرى از مفسران اين تفسير را نپذيرفتهاند ، و گفتهاند اين مناسب مقام نبوت نيست ، زيرا پيامبر را متهم مىسازد ، چه اينكه شبيه كار دنياپرستانى است كه فعاليتهايى را شروع مىكنند ، سپس منافعى در برابر آن براى فرزندان و بستگان خود مطالبه مىنمايند بعلاوه با آيه وَما تَسْئَلُهُمْ عَلَيْه مِنْ أَجْرٍ ( تو پاداشى از آنها مطالبه نمىكنى ) ( يوسف - 104 ) منافات دارد . ثانيا قبول نداريم كه وجوب محبت دليل بر وجوب اطاعت است ، لذا ابن بابويه در كتاب اعتقادات مىگويد : اماميه اتفاق دارند كه محبت علويين لازم است در حالى كه همه را واجب الاطاعت نمىدانند ! ثالثا قبول نداريم كه هر شخص واجب الاطاعه اى داراى مقام امامت يعنى زعامت كبرى باشد ، و الا هر پيامبرى در زمان خود داراى چنين مقامى بود ، در