الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
392
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
سپس به يكى از دلائل توحيد و قدرت پروردگار ، كه در عين حال متضمن اثبات نبوت است در مقابل احتجاج كنندگان بىمنطق پرداخته مىگويد : « خداوند همان كسى است كه كتاب آسمانى را به حق نازل كرد و همچنين ميزان را » ( * ( اللَّه الَّذِي أَنْزَلَ الْكِتابَ بِالْحَقِّ وَالْمِيزانَ ) * ) . « حق » كلمه جامعى است كه معارف و عقائد حقه ، و همچنين اخبار صحيح و برنامههاى هماهنگ با نيازهاى فطرى و اجتماعى را و آنچه از اين قبيل است شامل مىشود ، چرا كه حق ، همان چيزى است كه با عينيت خارجى موافق است و تحقق يافته ، و جنبه ذهنى و پندارى ندارد . همچنين « ميزان » در اين گونه موارد معنى جامعى دارد هر چند معنى آن در لغت به معنى « ترازو » و ابزار سنجش وزن است ، اما در معنى كنايى به هر گونه معيار سنجش ، و قانون صحيح الهى ، و حتى شخص پيامبر اسلام ص و امامان راستين ع كه وجودشان معيار تشخيص حق از باطل است اطلاق مىگردد و ميزان روز قيامت نيز نمونه اى است از اين معنى . به اين ترتيب خداوند كتابى بر پيامبر اسلام ص نازل كرده است كه هم حق است ، و هم ميزان ارزيابى ارزشها است ، به گونه اى كه دقت در محتواى اين كتاب ، از معارف و عقائدش گرفته تا طرق استدلال منطقى آن ، و از قوانين اجتماعيش گرفته تا برنامه هايى كه براى تهذيب نفوس و تكامل انسانها ريخته دليل حقانيت آن است ، اين محتوى عالى با اين عمق و عظمت ، آن هم از يك فرد امى و درس نخوانده كه از عقب افتاده ترين محيطها برخاسته خود دليلى است بر عظمت پروردگار و وجود عالم ما وراء طبيعت و هم دليلى است بر حقانيت آورنده آن . و به اين ترتيب جمله فوق پاسخى است براى مشركان و هم اهل كتاب . و از آنجا كه نتيجه همه اين مسائل ، مخصوصا بروز و ظهور كامل حق و عدالت