به كرسى نشاندن سخنان بىاساس خود دست به مجادلات زشتى مىزدند و با انواع سفسطه‌ها و بهانه جوئيها تلاش براى ابطال حق و اغواى مردم ساده دل داشته‌اند ، سخريه و استهزاء تهديد و افترا و انكار بدون دليل از روشهاى معمولى اقوام گمراه و سركش در مقابل پيامبران بود ، و استدلال منطقى و آميخته با مهر و محبت روش پيامبران الهى . در روايات اسلامى نيز بحثهاى زيادى پيرامون مناظرات پيغمبر اكرم ص يا ائمه اهل بيت ع در برابر مخالفان ديده مىشود كه اگر اين بحث و مناظرات جمع آورى گردد كتاب بسيار قطورى را تشكيل مىدهد ( البته قسمتهايى از آنها جمعآورى شده ) . نه تنها پيشوايان معصوم كه اصحاب و ياران آنها نيز به تشويق آنها مناظرات و مجادلاتى با مخالفان داشته‌اند ، ولى اجازه اين كار را به كسانى مىدادند كه به قدر كافى توانايى و قدرت منطق داشته باشند ، چه در غير اين صورت بجاى اينكه جبه حق تقويت شود تضعيف مىگردد ، و مخالفان جسورتر و سرسختتر مىشوند . لذا در حديثى مىخوانيم يكى از دوستان امام صادق ع بنام « طيار » ( حمزة بن محمد ) مىگويد به امام عرض كردم بلغنى انك كرهت مناظرة الناس : « به من خبر رسيده كه شما از مناظره كردن با مخالفان ناخشنود هستيد » . امام ع در پاسخ فرمود : اما مثلك فلا يكره ، من اذا طار يحسن ان يقع و ان وقع يحسن ان يطير ، فمن كان هذا لا نكرهه : « اما كسى كه چون تو باشد عيبى ندارد ، از كسانى كه وقتى پرواز مىكنند و اوج مىگيرند به خوبى مىتوانند بنشينند ، و هنگامى كه مىنشينند به خوبى مىتوانند پرواز كنند و اوج گيرند ، كسى كه چنين باشد ما از مناظره او ناخشنود نيستيم » ! ( 1 ) .

--> ( 1 ) رجال « كشى » صفحه 298 .