تندباد از هر سو مىوزد ، و آن را كه سست شده است از جا مىكند ، « سپس خداوند آن را در هم مىشكند و خرد مىكند » ( * ( ثُمَّ يَجْعَلُه حُطاماً ) * ) . « آرى در اين ماجرا تذكر و يادآورى براى صاحبفكران و انديشمندان است » ( * ( إِنَّ فِي ذلِكَ لَذِكْرى لأُولِي الأَلْبابِ ) * ) . تذكرى است از نظام حساب شده و با عظمت عالم هستى و ربوبيت پروردگار در اين صحنه عظيم ، و نيز تذكرى است از پايان زندگى و خاموش شدن شعله‌هاى حيات ، و سپس مساله رستاخيز ، و تجديد حيات مردگان . اين صحنه گر چه در عالم گياهان است ، ولى به انسانها هشدار مىدهد كه همانند آن در عمر و حيات شما تكرار مىشود ، ممكن است مدت آن متفاوت باشد ، اما اصول آن يكى است تولد ، نشاط و جوانى ، و بعد پژمردگى و پيرى و سرانجام مرگ ! به دنبال اين درس بزرگ توحيد و معاد به مقايسه اى در ميان مؤمن و كافر پرداخته تا اين حقيقت را روشن سازد كه قرآن و وحى آسمانى نيز همچون دانه‌هاى باران است كه بر سرزمين دلها نازل مىشود ، همانگونه كه تنها زمينهاى آماده از قطرات حياتبخش باران منتفع مىشود تنها دلهايى از آيات الهى بهره مىگيرد كه در سايه لطف او و خودسازى آمادگى و گسترش پيدا كرده است ، مىفرمايد : « آيا كسى كه خدا سينه اش را براى پذيرش اسلام گشاده ساخته ، و بر فراز مركبى از نور الهى قرار گرفته ، همچون سنگدلان بىنورى است كه هدايت الهى به قلبشان راه نيافته است » ؟ ! ( * ( أَ فَمَنْ شَرَحَ اللَّه صَدْرَه لِلإِسْلامِ فَهُوَ عَلى نُورٍ