الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

210

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

* ( كَفَرُوا فِي عِزَّةٍ وَشِقاقٍ ) * ) . « عزة » به گفته « راغب » در « مفردات » حالتى است كه مانع مغلوب شدن انسان مىگردد ( حالت شكستناپذيرى ) و در اصل از « عزاز » به معنى سر زمين صلب و محكم و نفوذناپذير گرفته شده است . . . و آن بر دو گونه است گاه « عزت ممدوح » و شايسته است ، چنان كه ذات پاك خدا را به « عزيز » توصيف مىكنيم ، و گاه « عزت مذموم » و آن نفوذناپذيرى در مقابل حق و تكبر از پذيرش واقعيات مىباشد ، و اين عزت در حقيقت ذلت است ! « شقاق » از ماده « شق » در اصل به معنى شكاف است ، سپس به معنى اختلاف نيز به كار رفته ، زيرا اختلاف سبب مىشود كه هر گروهى در شقى قرار گيرد . قرآن در اينجا مساله نفوذناپذيرى و كبر و غرور و پيمودن راه جدايى و شكاف و تفرقه را عامل بدبختى كفار شمرده ، آرى اينها صفات زشت و شومى است كه روى چشم و گوش انسان پرده مىافكند ، و حس تشخيص را از انسان مىگيرد ، و چه دردناك است كه چشم باز باشد و گوش باز اما آدمى كور باشد و كر ؟ در آيه 206 سوره « بقره » مىخوانيم : وَإِذا قِيلَ لَه اتَّقِ اللَّه أَخَذَتْه الْعِزَّةُ بِالإِثْمِ فَحَسْبُه جَهَنَّمُ وَلَبِئْسَ الْمِهادُ : « هنگامى كه به او ( منافق ) گفته مىشود از خدا بترس لجاجت و تعصب و غرور او را مىگيرد و به گناه مىكشاند ، آتش دوزخ براى او كافى است و چه جايگاه بدى » ؟ سپس براى بيدار ساختن اين مغروران غافل دست آنها را گرفته ، به گذشته تاريخ بشر مىبرد ، و سرنوشت اقوام مغرور و متكبر و لجوج را به آنها نشان مىدهد ، شايد عبرت گيرند ، مىگويد : « چه بسيار اقوامى كه قبل از آنها بودند و ما آنها را ( به خاطر تكذيب پيامبران و انكار آيات الهى و ظلم و گناه ) هلاك كرديم » ( * ( كَمْ أَهْلَكْنا مِنْ قَبْلِهِمْ مِنْ قَرْنٍ ) * ) .