الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
456
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
معاد ابطال مىكنم آن را برداشت و نزد پيامبر اسلام آمد ( و شايد مقدارى از آن را در حضور پيامبر نرم كرد و به روى زمين ريخت ) و گفت چه كسى مىتواند اين استخوانهاى پوسيده را از نو زنده كند ( و كدام عقل آن را باور مىكند ) . آيات فوق و چهار آيه بعد از آن كه مجموعا هفت آيه را تشكيل مىدهد نازل شد ، و پاسخ منطقى و دندانشكنى به او و همفكران او داد . تفسير : آفرينش نخستين دليل قاطعى است بر معاد گفتيم بحثهاى مربوط به مبدء و معاد و نبوت در سوره « يس » كه قلب قرآن است به صورت مقطعهاى مختلفى مطرح شده است ، اين سوره از قرآن مجيد و مساله نبوت آغاز شد ، و با هفت آيه منسجم كه قوىترين بيانات را در باره معاد در بر دارد پايان مىيابد . نخست دست انسان را مىگيرد و به آغاز حيات خودش در آن روز كه نطفه بىارزشى بيش نبود مىبرد ، و او را به انديشه وا مىدارد ، مىگويد : « آيا انسان نديد كه ما او را از نطفه آفريديم و او آن چنان قوى و نيرومند و صاحب قدرت و شعور و نطق رشد كه حتى به مجادله در برابر پروردگارش برخاست و مخاصمه كننده آشكارى شد » ؟ ! ( * ( أَ وَلَمْ يَرَ الإِنْسانُ أَنَّا خَلَقْناه مِنْ نُطْفَةٍ فَإِذا هُوَ خَصِيمٌ مُبِينٌ ) * ) ( 1 ) . چه تعبير زنده و گويايى ؟ نخست روى عنوان انسان تكيه مىكند يعنى هر انسانى با هر اعتقاد و مكتبى و هر مقدار دانشى مىتواند اين حقيقت را دريابد . سپس سخن از « نطفه » مىگويد كه در لغت در اصل به معنى آب ناچيز و بىارزش است ، تا اين انسان مغرور و از خود راضى كمى در انديشه فرو برود
--> ( 1 ) « خصيم » به معنى كسى است كه اصرار بر خصومت و جدال دارد و « رؤيت » در اينجا به معنى دانستن است .