الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
447
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
خواهند بود كه در آتش دوزخ حضور مىيابند ! 76 - بنا بر اين سخنان آنها تو را غمگين نسازد ، ما آنچه را پنهان مىدارند يا آشكار مىكنند مىدانيم ! تفسير : منافع سرشار چهار پايان براى شما بار ديگر قرآن مجيد در اين آيات به مساله توحيد و شرك باز مىگردد ، و ضمن بر شمردن قسمتى از نشانههاى عظمت خدا در زندگى انسانها ، و رفع نيازمنديهاى آنها از سوى خدا ، به ضعف و ناتوانى و بينوايى بتها اشاره كرده ، در يك مقايسه روشن ، حقانيت خط توحيد ، و بطلان خط شرك را آشكار مىسازد . نخست مىگويد : « آيا آنها نديدند كه از آنچه با قدرت خود به عمل آوردهايم چهار پايانى براى آنها آفريديم كه آنان مالك آن هستند » ( * ( أَ وَلَمْ يَرَوْا أَنَّا خَلَقْنا لَهُمْ مِمَّا عَمِلَتْ أَيْدِينا أَنْعاماً فَهُمْ لَها مالِكُونَ ) * ) ( 1 ) . و براى اينكه به خوبى بتوانند از اين چهار پايان بهره گيرند « آنها را رام ايشان ساختيم » ( * ( وَذَلَّلْناها لَهُمْ ) * ) . « هم از آنها مركب را هوار براى خود فراهم مىسازند ، و هم از آنها تغذيه مىكنند » ( * ( فَمِنْها رَكُوبُهُمْ وَمِنْها يَأْكُلُونَ ) * ) . منافع آنها به همين جا ختم نمىشود ، بلكه « براى آنان منافع ديگر در اين حيوانات و نوشيدنيهاى گوارايى است » ( * ( وَلَهُمْ فِيها مَنافِعُ وَمَشارِبُ ) * ) .
--> ( 1 ) جمله « او لم يروا . . . » جمله اى است كه با واو عطف بر جمله قبل معطوف شده است ، منتها از آنجا كه همزه استفهام هميشه صدرنشين است بر واو عاطفه مقدم شده ، و رؤيت در اينجا ممكن است به معنى دانستن و يا به معنى نگاه كردن بوده باشد .