ستبدى لك الايام ما كنت جاهلا و ياتيك بالاخبار من لم تزود « به زودى ايام حقايقى را براى تو آشكار مىكند كه از آن آگاه نبودى - و اخبارى را كسانى براى تو مىآورند كه زاد و توشه اى براى آنها تهيه نديده اى » . پيامبر ص به هنگامى كه مىخواست شعر فوق را بخواند فرمود « ياتيك من لم تزود بالاخبار » و جمله را پس و پيش فرمود ( 1 ) . قرآن در برابر نفى شعر از پيامبر ص اضافه مىكند : اين آيات چيزى جز وسيله بيدارى و قرآن آشكار نيست « ( * ( إِنْ هُوَ إِلَّا ذِكْرٌ وَقُرْآنٌ مُبِينٌ ) * ) . « هدف از آن اين است كه افرادى را كه زنده‌اند انذار كند ، و بر كافران اتمام حجت شود تا فرمان عذاب بر آنها مسلم گردد » ( * ( لِيُنْذِرَ مَنْ كانَ حَيًّا وَيَحِقَّ الْقَوْلُ عَلَى الْكافِرِينَ ) * ) ( 2 ) . آرى اين آيات « ذكر » است و مايه ياد آورى و وسيله بيدارى ، اين آيات « قرآن مبين » است كه حق را بدون هيچگونه پرده پوشى با قاطعيت و صراحت بيان مىكند ، و به همين دليل عامل بيدارى و حيات و زندگى است . بار ديگر در اينجا مىبينيم كه قرآن ايمان را به عنوان « حيات » و مؤمنان را « زندگان » و افراد بىايمان را « مردگان » تلقى كرده ، در يك سو عنوان « حى » و در سوى مقابل عنوان « كافرين » قرار گرفته ، اين همان حيات و مرگ معنوى است كه از مرگ و حيات ظاهرى به مراتب فراتر مىرود ، و آثار آن گسترده تر و وسيعتر است اگر حيات و زندگى به معنى « نفس كشيدن » و « غذا خوردن » و « راه رفتن » باشد ، اين چيزى است كه همه حيوانات در آن شريكند ، اين حيات

--> ( 1 ) « مجمع البيان » ذيل آيه مورد بحث . ( 2 ) جمله « لينذر . . . » متعلق به « ذكر » در آيه قبل مىباشد ، و بعضى آن را متعلق به « علمنا - يا نزلنا » دانسته‌اند كه در تقدير است ، ولى احتمال اول مناسبتر به نظر مىرسد .