الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
439
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
كس محسوس بود ، و زيبائيهاى لفظ و معنا و فصاحت و بلاغت آن قابل انكار نبود ، حتى خود مشركان چنان مجذوب آهنگ و بيان قرآن مىشدند كه گاه شبانه بطور مخفيانه به نزديكى منزلگاه پيامبر ص مىآمدند تا زمزمه تلاوت او را در دل شب بشنوند . چه بسيار كسانى كه با شنيدن چند آيه از قرآن شيفته و دلباخته آن شدند ، و در همان مجلس اسلام را پذيرفتند و به آغوش قرآن پناه بردند . اينجا بود كه براى توجيه اين پديده بزرگ ، و اغفال مردم از اين وحى آسمانى ، زمزمه شعر و شاعرى پيامبر ص را در همه جا سر دادند ، كه اين خود اعترافى بود ضمنى به نفوذ فوق العاده قرآن ! اما چرا شايسته پيامبر ص نيست كه شاعر باشد بخاطر اينكه خط « وحى » از خط « شعر » كاملا جدا است ، زيرا : 1 - معمولا سرچشمه شعر تخيل و پندار است ، شاعر بيشتر بر بال و پر خيال سوار مىشود و پرواز مىكند ، در حالى كه وحى از مبدء هستى سرچشمه مىگيرد و بر محور واقعيتها مىگردد . 2 - شعر از عواطف متغير انسانى مىجوشد ، و دائما در حال دگرگونى است ، در حالى كه وحى بيانگر حقايق ثابت آسمانى مىباشد . 3 - لطف شعر در بسيارى از مواد در اغراقگوئيها و مبالغههاى آن است ، تا آنجا كه گفتهاند : احسن الشعر اكذبه ! : « بهترين شعر دروغآميزترين آن است » در حالى كه در وحى جز صداقت چيزى نيست . 4 - شاعر در بسيارى از موارد بخاطر زيبائيهاى لفظ ناچار است خود را تسليم الفاظ كند و دنباله رو آن باشد ، و چه بسا حقائقى كه در اين ميان پايمال گردد . 5 - سرانجام به تعبير زيباى يكى از مفسران « شعر » مجموعه شوقهايى