الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
432
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
مسلما آثار آن روى يك يك اعضاى بدن ، و در فضاى محيط باقى مىماند ، آن روز كه روز به روز و آشكار شدن است ، اين آثار نيز بر دست و پا و ساير اعضا ظاهر مىشود ، و ظهور اين آثار به منزله شهادت آنها است . اين تعبير در سخنان روزمره و تعبيرات ادبا نيز فراوان است مثلا مىگويند : عينك تشهد بسهرك : « چشمت گواه بىخوابى تو است » ! يا مىگوئيم : الحيطان تبكى على صاحب الدار : « ديوارها بر صاحب اين خانه گريه مىكنند » ! شاعر فارسى نيز مىگويد : « رنگ رخساره خبر مىدهد از سر درون » ! به هر حال گواهى اعضا در قيامت مسلم است ، اما اينكه هر عضوى خصوص كارى را كه انجام داده است بازگو مىكند ، يا همه كارها را ؟ بدون شك مناسب احتمال اول است ، لذا در آيات ديگر قرآن سخن از شهادت گوش و چشم و پوست بدن به ميان آمده است . چنان كه در آيه 20 سوره فصلت مىخوانيم : حَتَّى إِذا ما جاؤُها شَهِدَ عَلَيْهِمْ سَمْعُهُمْ وَأَبْصارُهُمْ وَجُلُودُهُمْ بِما كانُوا يَعْمَلُونَ : « تا آن زمان كه در كنار آتش دوزخ قرار گيرند گوش و چشم و پوستهاى تن آنها گواهى مىدهد به اعمالى كه انجام مىدادند » . و در آيه 24 سوره نور آمده است : يَوْمَ تَشْهَدُ عَلَيْهِمْ أَلْسِنَتُهُمْ وَأَيْدِيهِمْ وَأَرْجُلُهُمْ بِما كانُوا يَعْمَلُونَ « روزى كه زبان و دست و پاهاى آنها گواهى مىدهد به اعمالى كه انجام مىدادهاند » . اين نكته نيز قابل توجه است كه در يك جا مىگويد : « زبانهاى آنها گواهى مىدهد » ( مانند آيه سوره نور ) و در آيات مورد بحث مىفرمايد : « ما مهر بر زبانشان مىنهيم » . ممكن است اين تعبير به خاطر آن باشد كه نخست بر زبان آدمى مهر نهاده مىشود و اعضاى او به سخن در مىآيند ، هنگامى كه او شهادت اعضا را مىبيند