خوب فكر كنيد كسى كه داراى چنين اوصافى است چه كارى از او ساخته است ؟ چه چيزى مىفهمد ؟ چه چيزى مىتواند ببيند ؟ و چگونه مىتواند گام بردارد ؟ و چنين است حال مستكبران خود خواه و خودبين ، و مقلدان كور و كر ، و متعصبان لجوج در برابر چهره حقايق ! به همين دليل در آخرين آيه مورد بحث صريحا مىگويد : « براى آنها يكسان است ، چه آنها را انذار كنى ، يا نكنى ، ايمان نمىآورند » ! ( * ( وَسَواءٌ عَلَيْهِمْ أَ أَنْذَرْتَهُمْ أَمْ لَمْ تُنْذِرْهُمْ لا يُؤْمِنُونَ ) * ) . گفتار تو هر قدر نافذ ، و وحى آسمانى هر قدر مؤثر باشد ، تا در زمينه آماده وارد نشود تاثير نخواهد گذاشت ، اگر هزاران سال آفتاب عالمتاب بر شوره زار بتابد ، و بارانهاى پر بركت بر آن نازل شود و نسيم بهارى مرتبا از آن بگذرد محصولى جز خس و خاشاك نخواهد داشت كه قابليت قابل در كنار فاعليت فاعل شرط است . نكته‌ها : 1 - از كار افتادن ابزار شناخت ! انسان براى اينكه بتواند از عالم بيرون وجود خود آگاه شود از وسائل و ابزارى بهره مىگيرد كه به آن ابزار شناخت گفته مىشود . قسمتى از آنها « درون ذاتى » هستند ، و قسمتى « برون ذاتى » عقل و خرد و و جدان و فطرت از ابزار شناخت درون ذات است ، و حواس ظاهرى انسان همچون بينايى و شنوايى و مانند آن ابزار شناخت برون ذاتند . اين وسائل خداداد اگر مورد بهره بردارى صحيح قرار گيرند روز به روز قويتر و نيرومندتر مىشوند ، و بهتر و دقيقتر حقايق را نشان مىدهند .