الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

21

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

پيداست كسى كه هم قدرتمند است و هم شايسته حمد و ستايش هم عالم و آگاه است و هم رحيم و مهربان ، راه او مطمئنترين راهها و مستقيمترين طريقهاست ، و آنها كه از راه او مىروند خود را به سرچشمه قدرت و هر گونه اوصاف حميده نزديك مىكنند . در آيه بعد بار ديگر به مساله قيامت و رستاخيز باز مىگردد و بحثهاى گذشته را به صورت ديگرى تكميل مىكند ، مىفرمايد : « كافران گفتند : آيا مردى را به شما نشان دهيم كه خبر مىدهد هنگامى كه همگى خاك شديد و ذرات بدن شما از يكديگر جدا شد و هر يك در گوشه اى قرار گرفت ( و يا شايد جزء بدن حيوان يا انسان ديگرى شد ) بار ديگر به آفرينش تازه اى باز مىگرديد « ؟ ! ( * ( وَقالَ الَّذِينَ كَفَرُوا هَلْ نَدُلُّكُمْ عَلى رَجُلٍ يُنَبِّئُكُمْ إِذا مُزِّقْتُمْ كُلَّ مُمَزَّقٍ إِنَّكُمْ لَفِي خَلْقٍ جَدِيدٍ ) * ) . به نظر مىرسد اصرار آنها بر مساله انكار معاد از دو امر سرچشمه گرفته : نخست اينكه چنين مىپنداشتند معادى كه پيامبر ص اسلام مطرح مىكرد ( معاد جسمانى ) مطلبى است آسيب پذير كه مىتوانستند توده مردم را نسبت به آن بد بين كنند و آن را به آسانى نفى نمايند . ديگر اينكه اعتقاد به معاد و يا حتى قبول احتمالى آن به هر حال در انسان ايجاد مسئوليت و تعهد مىكند ، و او را به انديشه و جستجوگرى حق وادار مىسازد ، و اين مطلبى بود كه براى سردمداران كفر سخت خطرناك محسوب مىشد ، لذا اصرار داشتند به هر طريقى شده فكر معاد و پاداش كيفر اعمال را از مغز مردم بيرون كنند . مىگفتند : مگر امكان دارد اين استخوانهاى پوسيده ، اين خاكهاى پراكنده ، كه تندباد ذرات آن را به هر سو مىبرد ، روزى جمع شود و لباس