از آتشفشانهايى كه از آن زبانه مىكشد ، و از حشراتى كه در درون زمين لانه دارند و از آن سر بر مىدارند ، و خلاصه از تمام موجوداتى كه از اعماق زمين بيرون مىريزند ، اعم از آنچه ما مىدانيم و نمىدانيم ، او از همه آنها مطلع و آگاه است . سپس مىافزايد : « او از آنچه از آسمان نازل مىشود و يا به آسمان بالا مىرود با خبر است » ( * ( وَما يَنْزِلُ مِنَ السَّماءِ وَما يَعْرُجُ فِيها ) * ) . از دانه‌هاى باران ، از اشعه حياتبخش خورشيد ، از امواج نيرومند وحى و شرايع آسمانى ، از فرشتگانى كه براى ابلاغ رسالت يا انجام ماموريتهاى ديگر به زمين نزول مىكنند ، از اشعه كيهانى كه از ما وراء جو به زمين نازل مىشود ، از شهابها و سنگريزه‌هاى سرگردان فضا كه به سوى زمين جذب مىشوند ، او از همه اينها مطلع است . و نيز از اعمال عباد كه به آسمان عروج مىكند ، از فرشتگانى كه پس از اداى رسالت خود به آسمان باز مىگردند ، از شياطينى كه براى استراق سمع به آسمانها مىروند ، از شاخه‌هاى درختان برومندى كه سر به آسمان بر مىكشد از بخارهايى كه از دريا برمىخيزد و بر فراز آسمان ابرها را تشكيل مىدهد ، از آهى كه از دل مظلومى برمىخيزد و به آسمان صعود مىكند ، آرى از همه اينها آگاه است . آيا هيچكس جز او از اين امور آگاهى دارد ؟ آيا علم همه دانشمندان بشر به گوشه اى از اين معلومات احاطه پيدا مىكند ؟ ! و در پايان مىافزايد : « اوست رحيم و غفور ، مهربان و آمرزنده » ( * ( وَهُوَ الرَّحِيمُ الْغَفُورُ ) * ) . توصيف خداوند بر اين دو وصف در اينجا يا بخاطر آنست كه در ميان امورى كه به آسمان عروج مىكند اعمال بندگان و ارواح آنهاست ، اوست كه آنها را