الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

503

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

« ركام » ( بر وزن غلام ) به معنى اشيايى است كه روى هم متراكم شده‌اند . و اما « ودق » ( بر وزن شرق ) به عقيده بسيارى از مفسران به معنى دانه‌هاى باران است كه از خلال ابرها بيرون مىآيد ، ولى به گفته « راغب » در « مفردات » معنى ديگرى نيز دارد ، و آن ذرات بسيار كوچكى از آب است كه به صورت غبار به هنگام نزول باران در فضا پراكنده مىشود ، ولى معنى اول در اينجا مناسبتر است ، زيرا آنچه بيشتر نشانه عظمت پروردگار است همان دانه‌هاى حياتبخش باران مىباشد نه آن ذرات غبار مانند آب . بعلاوه در هر مورد كه قرآن مساله ابرها و نزول بركات را از آسمان مطرح كرده به مساله باران اشاره مىكند . آرى باران است كه زمينهاى مرده را زنده مىكند ، لباس حيات در پيكر درختان و گياهان مىپوشاند ، و انسان و حيوانات را سيراب مىكند . سپس به يكى ديگر از پديده‌هاى شگفتانگيز آسمان و ابرها اشاره كرده مىگويد : « و خدا از آسمان ، از كوه هايى كه در آسمان است ، دانه‌هاى تگرگ نازل مىكند » ( * ( وَيُنَزِّلُ مِنَ السَّماءِ مِنْ جِبالٍ فِيها مِنْ بَرَدٍ ) * ) . « تگرگهايى كه هر كس را بخواهد به وسيله آن زيان مىرساند » شكوفه‌هاى درختان ، ميوه‌ها و زراعتها ، و حتى گاه حيوانها و انسانها از آسيب آن در امان نيستند ( * ( فَيُصِيبُ بِه مَنْ يَشاءُ ) * ) . « و از هر كس بخواهد اين عذاب و زيان را بر طرف مىسازد » ( * ( وَيَصْرِفُه عَنْ مَنْ يَشاءُ ) * ) . آرى او است كه از يك ابر گاهى باران حياتبخش نازل مىكند و گاه با مختصر تغيير آن را مبدل به تگرگهاى زيانبار و حتى كشنده مىكند ، و اين نهايت قدرت و عظمت او را نشان مىدهد كه سود و زيان و مرگ و زندگى انسان را در كنار هم چيده بلكه در دل هم قرار داده است !