الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

382

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

بازگشتشان به ازدواج مجدد با يكديگر وجود ندارد . سوم اينكه حد قذف از مرد و حد زنا از زن برداشته مىشود ( اما اگر يكى از اين دو از اجراى اين برنامه سر باز زند اگر مرد باشد حد قذف و اگر زن باشد حد زنا در مورد او اجرا مىگردد ) . چهارم اينكه فرزندى كه در اين ماجرا به وجود آمده از مرد منتفى است يعنى به او نسبتى نخواهد داشت ، اما نسبتش با زن محفوظ خواهد بود . البته جزئيات اين احكام در آيات فوق نيامده همين اندازه در آخرين آيه مورد بحث قرآن مىگويد : « و اگر فضل خدا و رحمتش و اينكه او توبه پذير و حكيم است نبود بسيارى از مردم هلاك مىشدند يا گرفتار مجازاتهاى سخت » ! ( * ( وَلَوْ لا فَضْلُ اللَّه عَلَيْكُمْ وَرَحْمَتُه وَأَنَّ اللَّه تَوَّابٌ حَكِيمٌ ) * ) . در واقع اين آيه يك اشاره اجمالى براى تاكيد احكام فوق است ، زيرا نشان مىدهد كه برنامه « لعان » يك فضل الهى است و مشكل مناسبات دو همسر را در اين زمينه به نحو صحيحى حل مىكند . از يك سو مرد را مجبور نمىكند كه اگر كار خلافى در مورد همسرش ديد سكوت كند و براى دادخواهى نزد حاكم شرع نيايد . از سوى ديگر زن را هم به مجرد اتهام در معرض مجازات حد زناى محصنه قرار نمىدهد و حق دفاع به او عطا مىكند . از سوى سوم شوهر را ملزم نمىكند كه اگر با چنين صحنه اى روبرو شد به دنبال چهار شاهد برود و اين راز دردناك را برملا سازد . از سوى چهارم اين مرد و زن را كه ديگر قادر به ادامه زندگى مشترك زناشويى نيستند از هم جدا مىسازد و حتى اجازه نمىدهد در آينده با هم ازدواج كنند ، چرا كه اگر اين نسبت راست باشد آنها از نظر روانى قادر بر ادامه زندگى