الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
303
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
پاسخ اين سؤال را مشروحا در جلد سيزدهم ذيل آيه 22 سوره انبياء در بحث برهان تمانع ذكر كردهايم و نياز به تكرار نمىبينيم . آيه بعد پاسخ ديگرى به اين مشركان بيهوده گو است « مىگويد : خداوند از غيب و شهود ( پنهان و آشكار ) آگاه است » او هرگز چيزى را به نام خدايانى كه شما ادعا مىكنيد سراغ ندارد ( * ( عالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهادَةِ ) * ) . مگر ممكن است در عالم خداى ديگرى باشد و شما از آن آگاه باشيد اما خداوندى كه خالق شما است و غيب و شهود جهان را مىداند از آن بى خبر باشد ؟ اين بيان در حقيقت شبيه بيانى است كه در آيه 18 سوره يونس آمده است قُلْ أَ تُنَبِّئُونَ اللَّه بِما لا يَعْلَمُ فِي السَّماواتِ وَلا فِي الأَرْضِ : « بگو آيا شما به خدا چيزى را خبر مىدهيد كه او در آسمان و زمين از آن آگاه نيست » ؟ ! و سرانجام با اين جمله خط بطلان بر پندارهاى خرافى آنها مىكشد : « خداوند برتر است از آنچه آنها مىگويند و براى او شريك قائل مىشوند » ( * ( فَتَعالى عَمَّا يُشْرِكُونَ ) * ) . پايان اين آيه كاملا شبيه پايان آيه 18 سوره يونس است در آنجا نيز مىخوانيم سُبْحانَه وَتَعالى عَمَّا يُشْرِكُونَ و اين نشان مىدهد كه هر دو آيه يك مطلب را دنبال مىكند . اين جمله ضمنا تهديدى براى مشركان است كه خداوند از اسرار درون و برون آنها آگاه است و تمام اين سخنان را مىداند و به موقع آنان را در دادگاه عدل خويش محاكمه و مجازات خواهد كرد .