و تضعيف كرده‌اند و به جعل جاعلين نسبت داده‌اند ( 1 ) . البته بعضى از مفسران توجيهى براى اين حديث ذكر كرده‌اند كه بر فرض ثبوت اصل حديث ، قابل مطالعه بود و آن اينكه : « پيامبر اسلام ص آيات قرآن را آهسته و با تانى مىخواند ، و گاه در ميان آن لحظاتى سكوت مىكرد ، تا دلهاى مردم آن را به خوبى جذب كند ، هنگامى كه مشغول تلاوت آيات سوره نجم بود و به آيه » أَ فَرَأَيْتُمُ اللَّاتَ وَالْعُزَّى وَمَناةَ الثَّالِثَةَ الأُخْرى « رسيد بعضى از شيطان صفتان ( مشركان لجوج ) از فرصت استفاده كرده و جمله تلك الغرانيق العلى و ان شفاعتهن لترتجى را در اين وسط با لحن مخصوصى سر دادند تا هم دهن كجى به سخنان پيامبر ص كنند و هم كار را بر مردم مشتبه سازند ، ولى آيات بعد به خوبى از آنها پاسخ گفت و بت پرستى را شديدا محكوم كرد » ( 2 ) . و از اينجا روشن مىشود اينكه بعضى خواسته‌اند داستان غرانيق را نوعى انعطاف از ناحيه پيامبر ص نسبت به بت پرستان به خاطر سرسختى آنها و علاقه پيامبر ص به جذب آنان به سوى اسلام بدانند و از اين راه تفسير كنند ، مرتكب اشتباه بزرگى شده‌اند ، و نشان مىدهد كه اين توجيه گران موضع اسلام و پيامبر ص را در برابر بت و بت پرستى درك نكرده‌اند و مدارك تاريخى كه مىگويد دشمنان هر بهايى را حاضر شدند به پيامبر ص در اين زمينه بپردازند و او قبول نكرد و ذره‌اى از برنامه خود عدول ننمود نديده‌اند ، و يا عمدا تجاهل مىكنند . 3 - فرق « رسول » و « نبى » در مورد فرق ميان « رسول » و « نبى » سخن بسيار است ، آنچه مناسبتر

--> ( 1 ) مجمع البيان ، تفسير فخر رازى ، قرطبى ، فى ظلال ، تفسير صافى ، روح المعانى و الميزان و تفسيرهاى ديگر ذيل آيات مورد بحث . ( 2 ) تفسير « قرطبى » جلد 7 صفحه 4474 - « مرحوم طبرسى » در « مجمع البيان » نيز آن را به عنوان يك احتمال آورده است .