الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

245

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

در اينجا اين سؤال پيش مىآيد كه در روايتى كه در عيون الاخبار از امام على بن موسى الرضا ع نقل شده است مىخوانيم كه امام به آن كسانى كه آيه فوق را به دانشمندان يهود و نصارى تفسير كرده بودند خرده مىگيرد و مىگويد : « سبحان اللَّه مگر چنين چيزى ممكن است ؟ اگر ما به علماى يهود و نصارى مراجعه كنيم مسلما ما را به مذهب خود دعوت مىكنند ، سپس فرمود : اهل ذكر ما هستيم » ( 1 ) . ولى پاسخ اين سؤال روشن است ، امام اين سخن را به كسانى مىگويد كه آيه را منحصرا به معنى مراجعه به علماى اهل كتاب در هر عصر و زمان تفسير كرده بودند ، در حالى كه مسلما چنين نيست در عصر و زمانى همچون عصر و زمان امام على بن موسى الرضا ع هرگز مردم موظف نبودند كه براى درك حقايق به علماى يهود و نصارى مراجعه كنند ، در اين گونه اعصار ، مرجع علماى اسلام كه در رأس آنها ائمه اهل بيت ع قرار داشتند بودند . به عبارت ديگر اگر مشركان عصر پيامبر ص براى آگاهى از اين مساله كه پيامبران خدا هميشه از جنس بشر بودند وظيفه داشتند به آگاهان از اهل كتاب مراجعه كنند ، مفهومش اين نيست كه تمام مردم در هر زمانى بايد به آنها مراجعه نمايند ، بلكه هر مساله اى را در هر زمانى بايد از آگاهان نسبت به آن مساله پرسيد ، و اين مطلب روشنى است . به هر حال آيه فوق بيانگر يك اصل اساسى اسلامى در تمام زمينه‌هاى زندگى مادى و معنوى است و به همه مسلمانان تاكيد مىكند كه آنچه را نمىدانند از اهل اطلاعش بپرسند و پيش خود در مسائلى كه آگاهى ندارند دخالت نكنند . به اين ترتيب « مساله تخصص » نه تنها در زمينه مسائل اسلامى و دينى از سوى قرآن به رسميت شناخته شده ، بلكه در همه زمينه‌ها مورد قبول و تاكيد

--> ( 1 ) تفسير نور الثقلين جلد 3 صفحه 57 .