الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
410
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
« جنگ و غارت » جزئى از زندگى او را تشكيل مىداد ، و تحمل سه ماه آتش بس پى در پى براى آنها طاقتفرسا بود ، لذا كوشش مىكردند لا اقل ماه محرم را از اين سه ماه جدا كنند . اين احتمال نيز داده شده است كه گاهى به خاطر افتادن ذى الحجه در تابستان مسئله حج بر آنها دشوار مىشد و مىدانيم حج و مراسم آن براى عرب جاهلى تنها مسئله عبادت نبود بلكه اين مراسم بزرگ كه از زمان ابراهيم ع به ياد مانده بود كنگره عظيمى محسوب مىشد كه مايه رونق تجارت و اقتصاد آنها بود و فوائد گوناگونى از اين اجتماع نصيب آنها مىشد ، لذا جاى ماه « ذى الحجة » را به ميل خود تغيير داده ، و ماه ديگرى را كه هوا در آن ماه ، آمادگى بيشترى داشت بجايش قرار مىدادند ، و ممكن است هر دو فلسفه صحيح باشد . اما به هر صورت اين عمل سبب مىشد كه آتش جنگها هم چنان فروزان بماند ، و فلسفه ماههاى حرام پايمال شود ، و مراسم حج بازيچه دست اين و آن و وسيله اى براى منافع مادى آنها گردد . قرآن اين كار را زيادى در كفر شمرده ، زيرا علاوه بر شرك و « كفر اعتقادى » كه داشتند با زير پا گذاشتن اين دستور مرتكب « كفر عملى » هم مىشدند ، به خصوص اينكه با اين كار دو عمل حرام انجام مىدادند يكى اينكه حرام خدا را حلال كرده بودند ، و ديگرى اينكه حلال خدا را حرام نموده بودند . 3 - وحدت كلمه در برابر دشمن قرآن در آيات فوق دستور مىدهد كه به هنگام مبارزه با دشمن ، مسلمانان متفقا و در صف واحد با آنها پيكار كنند ، و از اين دستور استفاده مىشود كه حتى مبارزات سياسى و فرهنگى و اقتصادى و نظامى خود را در برابر آنان هماهنگ سازند ، و تنها در سايه چنين وحدتى كه از روح توحيد اسلام سرچشمه مىگيرد