الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
173
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
در اينجا به چند نكته بايد توجه داشت . 1 - روز جدايى حق از باطل نام روز جنگ « بدر » در اين آيه روز جدايى حق از باطل ( * ( يَوْمَ الْفُرْقانِ ) * ) و روز درگيرى گروه طرفداران كفر با گروه طرفداران ايمان ذكر شده ، اشاره به اينكه « اولا » روز تاريخى بدر روزى بود كه نشانههاى حقانيت پيامبر ص ظاهر گشت ، زيرا قبلا وعده پيروزى به مسلمانان داده بود در حالى كه ظاهرا هيچ نشانه اى از آن وجود نداشت ، و چنان عوامل مختلف غير منتظره براى پيروزى دست به دست هم داد كه آن را نمىشد بر تصادف حمل كرد ، بنا بر اين صدق آياتى كه بر اين پيامبر ص در چنين روزى نازل شده دليل آن در خودش نهفته است . « ثانيا » در گيرى بدر ( * ( يَوْمَ الْتَقَى الْجَمْعانِ ) * ) در واقع يك نعمت بزرگ الهى براى مسلمانان بود كه گروهى در آغاز از آن پرهيز داشتند اما همين در گيرى و پيروزى سالها آنها را جلو برد ، و اسم و آوازه آنها در پرتو آن در سراسر جزيره عرب پيچيد ، و همه را به انديشه در آئين جديد و قدرت حيرتانگيزى كه در پرتو آن در جزيره عرب تولد يافته بود وادار نمود ، و ضمنا در آن روز كه روز « وا نفسا » براى امت كوچك اسلام بود مؤمنان راستين اسلام از مدعيان كاذب شناخته شدند ، پس اين روز از هر نظر روز جدايى حق از باطل بود . [ 2 - ميان آيه انفال و اين آيه تضادى وجود ندارد ] 2 - در آغاز سوره گفتيم ميان آيه انفال و اين آيه تضادى وجود ندارد و لزومى ندارد كه يكى را ناسخ ديگرى بدانيم ، زيرا به مقتضاى آيه « انفال » غنائم جنگى نيز متعلق به پيامبر است . ولى پيامبر چهار پنجم آن را به جنگجويان مىبخشد و يك پنجم آن را براى مصارفى كه در آيه تعيين شده نگاه مىدارد ( براى توضيح بيشتر به بحث ما در ذيل آيه نخست همين سوره مراجعه كنيد .