الشيخ ناصر مكارم الشيرازي

309

الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )

به هر حال فرعون با اخطار اطرافيان ، تشويق به شدت عمل در برابر بنى اسرائيل شد و در پاسخ هواخواهانش چنين گفت : « به زودى پسران آنها را به قتل مىرسانيم و نابود مىكنيم و زنانشان را ( براى خدمت ) زنده مىگذاريم ، و ما بر آنها تسلط كامل داريم » ( * ( قالَ سَنُقَتِّلُ أَبْناءَهُمْ وَنَسْتَحْيِي نِساءَهُمْ وَإِنَّا فَوْقَهُمْ قاهِرُونَ ) * ) در اينكه منظور او « الهتك » ( خدايان تو ) چيست ؟ در ميان مفسران گفتگو است ، آنچه با ظاهر آيه موافقتر است اين است كه فرعون هم براى خود بتها و معبودها و خدايانى داشت ، اگر چه با توجه به آيه 74 سوره نازعات أَنَا رَبُّكُمُ الأَعْلى و آيه 38 سوره قصص ما عَلِمْتُ لَكُمْ مِنْ إِله غَيْرِي معلوم مىشود كه مردم مصر بزرگترين خدايشان فرعون بود و يا حد اقل او خود را بزرگ ترين معبود مصر مىدانست و معبودى براى آنها در رديف خودش قائل بود ، اما با اين حال او براى خويش معبودهايى انتخاب كرده بود كه آنها را پرستش مىكرد . نكته ديگر اينكه فرعون در اينجا دست به يك مبارزه ريشه دار و عميق مىزند و تصميم بر كارى مىگيرد كه در آينده به كلى قدرت بنى اسرائيل را درهم بشكند و آن اينكه مردان جنگى و مبارز را با كشتن فرزندان بنى اسرائيل ريشه كن سازد و تنها زنان و دختران را براى كنيزى و خدمتكارى باقى بگذارد ، و اين آئين هر استعمار نو و كهنه اى است ، كه افراد مثبت و فعال را از ميان برمىدارند ، و يا روح مردانگى و شهامت را با وسائل گوناگون در آنها مىكشند و افراد غير فعال را زنده نگه مىدارند . البته اين احتمال نيز هست كه فرعون مىخواسته است اين سخن به گوش بنى اسرائيل برسد و از دو جهت روحيه آنها درهم شكسته شود ، يكى از نظر كشته شدن پسران و مردان آينده و ديگرى از نظر اينكه نواميسشان به چنگال دشمن خواهد افتاد .