الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
200
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
آيا جهان در شش روز آفريده شده بحث از آفرينش جهان در شش روز ، در هفت مورد از آيات قرآن مجيد آمده است ( 1 ) ولى در سه مورد ، علاوه بر آسمانها و زمين ، « ما بينهما » ( آنچه در ميان زمين و آسمان قرار دارد ) نيز به آن اضافه شده است كه در حقيقت توضيحى است براى جمله قبل ، زيرا همه اينها در معنى آسمانها و زمين جمع است ، چون مىدانيم آسمان شامل تمام چيزهايى مىشود كه در جهت بالا قرار دارد و زمين نقطه مقابل آن است . در اينجا فورا اين سؤال به ذهن مىآيد كه قبل از آفرينش زمين و آسمان شب و روزى وجود نداشت ، كه اينها در آن آفريده شود ، شب و روز از گردش زمين به دور خود و در برابر نور آفتاب به وجود مىآيد . به علاوه پيدايش مجموعه جهان در شش روز ، يعنى كمتر از يك هفته چيزى است بر خلاف علم ، زيرا علم مىگويد : ميلياردها سال طول كشيد تا زمين و آسمان به وضع كنونى درآمد . ولى با توجه به مفهوم وسيع كلمه « يوم » ( روز ) و معادل آن در زبانهاى ديگر ، پاسخ اين سؤال روشن است ، زيرا بسيار مىشود كه « يوم » به معنى « يك دوران » به كار مىرود ، خواه اين دوران يك سال باشد يا صد سال يا يك ميليون سال و يا ميلياردها سال ، شواهدى كه اين حقيقت را ثابت مىكند و نشان مىدهد يكى از معانى « يوم » همان « دوران » است فراوان مىباشد : 1 - در قرآن صدها بار كلمه « يوم » و « ايام » به كار رفته است ، و در بسيارى از موارد به معنى شبانه روزى معمول نيست ، مثلا تعبير از عالم رستاخيز به « يَوْمَ الْقِيامَةِ » نشان مىدهد كه مجموعه رستاخيز كه دورانى است بسيار طولانى به عنوان « روز قيامت » شمرده شده است ، از پاره اى از آيات قرآن استفاده مىشود كه روز
--> ( 1 ) آيه مورد بحث ، و 3 يونس و 7 هود و 59 فرقان و 4 سجده و 38 ق و 4 حديد .