انواع دامها را بر سر راه آنان گسترد ! نخست همانطور كه قرآن مىگويد « به وسوسه كردن آنان مشغول شد ، تا لباسهاى اطاعت و بندگى خدا را از تن آنان بيرون كند ، و عورت آنها كه پنهان بود آشكار سازد » ( * ( فَوَسْوَسَ لَهُمَا الشَّيْطانُ لِيُبْدِيَ لَهُما ما وُورِيَ عَنْهُما مِنْ سَوْآتِهِما ) * . و براى رسيدن به اين هدف ، بهترين راه را اين ديد كه از عشق و علاقه ذاتى انسان به تكامل و ترقى و « زندگى جاويدان » ، استفاده كند و هم عذر و بهانه اى براى مخالفت فرمان خدا براى آنان بتراشد ، لذا نخست به آدم و همسرش گفت : « خداوند شما را از اين درخت نهى نكرده جز اينكه اگر از آن بخوريد يا فرشته خواهيد شد و يا عمر جاويدان پيدا مىكنيد » ( * ( وَقالَ ما نَهاكُما رَبُّكُما عَنْ هذِه الشَّجَرَةِ إِلَّا أَنْ تَكُونا مَلَكَيْنِ أَوْ تَكُونا مِنَ الْخالِدِينَ ) * ) . و به اين ترتيب ، فرمان خدا را در نظر آنان به گونه ديگرى جلوه داد ، و اين طور مجسم كرد كه نه تنها خوردن از « شجره ممنوعه » زيانى ندارد ، بلكه موجب عمر جاويدان و يا رسيدن به مقام و درجه فرشتگان خواهد شد . شاهد اين سخن جمله اى است كه در سوره طه آيه 120 از قول ابليس مىخوانيم يا آدَمُ هَلْ أَدُلُّكَ عَلى شَجَرَةِ الْخُلْدِ وَمُلْكٍ لا يَبْلى : « اى آدم مىخواهى ترا به زندگى جاويدان و فرمانروايى كهنگىناپذير راهنمايى كنم » ؟ ! در روايتى كه در تفسير « قمى » از امام صادق ع و در « عيون اخبار الرضا » ع از امام على بن موسى الرضا ع نقل شده چنين مىخوانيم كه : « شيطان به آدم گفت اگر شما از اين درخت ممنوع بخوريد ، هر دو فرشته خواهيد شد و براى هميشه در بهشت مىمانيد ، و گرنه شما را از بهشت بيرون مىكنند » ! ( 1 ) آدم با شنيدن اين سخن در فكر فرو رفت ، اما شيطان براى اينكه پنجه هاى

--> ( 1 ) نور الثقلين جلد دوم صفحه 13 .