الشيخ ناصر مكارم الشيرازي
40
الأمثل في تفسير كتاب الله المنزل ( تفسير نمونه ) ( فارسي )
نيك و بد سبب مىشود كه به همان نسبت در محصول و برداشت آن سهيم باشد . مطابق اين منطق اسلامى تنها عاملان گناه ، گناهكار نيستند بلكه تمام كسانى كه با استفاده كردن از وسائل مختلف تبليغاتى ، و يا آماده ساختن زمينهها ، و حتى گفتن يك كلمه كوچك تشويق آميز ، عاملان گناه را به كار خود ترغيب كنند در آن سهيمند ، همچنين كسانى كه در مسير خيرات و نيكيها از چنين برنامه هايى استفاده مىنمايند از آن سهم دارند . از پاره اى از روايات كه در تفسير آيه وارد شده است چنين بر مىآيد كه يكى از معانى شفاعت حسنه يا سيئه ، دعاى نيك يا بد در حق كسى كردن است كه يك نوع شفاعت در پيشگاه خدا محسوب مىشود . از امام صادق ع چنين نقل شده كه فرمود : من دعا لاخيه المسلم به ظهر الغيب استجيب له و قال له الملك فلك مثلاه فذلك النصيب : « كسى كه براى برادر مسلمانش در پشت سر او دعا كند به اجابت مىرسد و فرشته پروردگار به او مىگويد دو برابر آن براى تو نيز خواهد بود ، و منظور از نصيب در آيه همين است » ( 1 ) . و اين تفسير ، منافاتى با تفسير سابق ندارد بلكه توسعه اى در معنى شفاعت است ، يعنى هر مسلمانى به هر نوع كمك به ديگرى كند خواه از طريق دعوت و تشويق به نيكى يا از راه دعا در پيشگاه خدا و يا به هر وسيله ديگرى باشد در نتيجه آن سهيم خواهد بود . اين برنامه اسلامى روح اجتماعى بودن و عدم توقف در مرحله فرديت را در مسلمانان زنده نگه ميدارد و اين حقيقت را اثبات مىكند كه انسان با توجه به ديگران و گام برداشتن در مسير منافع آنان هرگز عقب نمىماند و منافع فردى او به خطر نخواهد افتاد ، بلكه در نتايج آنها سهيم خواهد بود .
--> ( 1 ) تفسير صافى ذيل آيه شريفه .