عبد الرحمن جامي
مقدمة ويليام چيتيك 29
نقد النصوص في شرح نقش الفصوص
4 . برخى از شخصيتهاى برجستهء مكتب شيخ أكبر پيش از اين اشاره كرديم كه جامى در عرفان نظرى پيرو مكتب شيخ أكبر محيى الدين بن عربى بوده است . اين مكتب تاريخ دراز و پيچيده اى دارد و بيان جزئيات آن از احاطهء اين سخنان بيرون است . اما اهميت و مقام جامى را بدون آشنائى با شخصيتهاى بزرگ و مهم اين مكتب نمىتوانيم درك كنيم . به علاوه جامى در نقد النصوص از بزرگان اين مكتب به تفصيل نقل قول مىكند ، پس از اين جهت نيز شايسته است كه آنان را اندكى بشناسيم . ناگفته نماند كه نفوذ ابن عربى در حيات عقلى اسلام از چند جهت در خور توجه است ، ولى ما در اينجا فقط به مكتب خاص او توجه خواهيم كرد ، و گر نه تأثير و نفوذ آراء وى در زمينه هاى ديگر ، مخصوصا در شعر عرفانى فارسى و در فلسفه و كلام اسلامى ، نيك آشكار است . « 1 » ألف . شيخ أكبر شيخ محيى الدين محمود بن على بن عربى ( ف 628 ) « 2 » به قول جامى « قدوة
--> « 1 » . رك مقالهء سيد حسين نصر به انگليسى ، « تصوف قرن هفتم و مكتب ابن عربى » ، كه در آن مفصل راجع به اين موضوع بحث شده است : الكتاب التذكارى - محيى الدين بن عربى ، قاهرة ، 1389 ق ، ص 357 - 363 و نيز در كتاب دكتر نصر . Sufi Essays , London 1972 , pp . 97 - 103 . « 2 » در شرح حال ابن عربى نسبة تحقيق زياد به عمل آمده است . يكى از بهترين شرحهاى احوال و افكار او فصل سوم كتاب سه حكيم مسلمان از دكتر سيد حسين نصر است ، كه در آن جا مآخذ مهم نيز ذكر شده است ، چاپ تهران ، 1345 ش .