محمد تقي جعفري

12

ترجمه و تفسير نهج البلاغه ( فارسي )

شده جدا ، و تحديد كننده غير از تحديد شده و پرورنده غير از پرورده شده است ) . شناختها و دانشها در خور وسائل ادراكات ما است و ما نمىتوانيم بيش از مقتضيات اين وسائل در بدست آوردن واقعيات جهانى كه در آن زندگى مىكنيم ، توقع داشته باشيم ، چه رسد به امكان شناخت ذات خداوندى مور ضعيف و ناتوان چون شكل يزدانى كشد بىشكل به شكل مورچه با شاخ حيوانى كشد مغز شبان هم نقشهء موسى بن عمرانى كشد در فكر مانى گرفتد او صورت مانى كشد ادراك هر جنبنده نقش خويش را داراستى ما بايد اين حقيقت را با اين كه درك آن در اولين لحظات دريافت ، تلخ است ، بپذيريم كه واقعا شناختها و معلوماتى كه با وسائل ادراكات خود ، به دست مىآوريم ، بسيار محدود است . فعاليت حواسّ ما كه عمده عوامل انديشه و تعقل و دريافت قوانين كارگاه هستى است ، محدود است و آزمايشگاهها و ديگر آلات و وسائل كه براى برقرار كردن ارتباطات گسترده تر و عميقتر با كارگاه هستى ، مىسازيم ، بالاخره از همين حواس و انديشه و تعقل و هدفگيريهاى معين ما سرچشمه مىگيرد . درست است كه اكتشافات و الهامات بسيار فراوانى كه لا به لا و سطوح گوناگون عالم هستى را براى ما آشكار ساخته‌اند ، در افزايش تدريجى معلومات ما اثر فوق العاده اى داشته‌اند ، با اين حال ، هرگونه حقيقتى كه از پشت پردهء واقعيات چه در قلمرو وجود انسانى و چه در عرصهء پهناور طبيعت ، آشكار گشته است ، هرگز ارائه كنندهء همهء ابعاد واقعيات مربوط به آن حقيقت نبوده است ، حتى نمىتواند چنين باشد . زيرا دو عامل بسيار مهم وجود دارد كه مانع ارائه همهء ابعاد واقعيات مربوط به حقايق شناخته شده در كارگاه هستى مىباشد عامل يكم - دخالت ضرورى آلات و وسائل شناخت ما در بارهء موضوعاتى كه